Bài 19: Quyền được đảm bảo an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín (CD lớp 11) | Sách giáo khoa - Chương trình GDPT 2018 (mới)

1. Em hãy viết một thông điệp về quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín của công dân.

2. Em hãy cùng các bạn trong nhóm tìm hiểu về tình hình thực hiện pháp luật về quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín ở trường.

1. Hành vi nào dưới đây xâm phạm quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín của công dân? Vì sao?

A. Tung tin nói xấu người khác trên mạng xã hội.

B. Tự tiện xem tin nhắn trên điện thoại của người khác.

C. Trao đổi thông tin với người khác trên Facebook.

D. Vu khống người khác trên mạng xã hội.

2. Vì muốn biết quan hệ giữa bạn mình là L với một bạn trai khác, nên mỗi lần thấy L nói chuyện qua điện thoại, M lại tìm cách tiếp cận để nghe trộm. Biết chuyện, L không hài lòng về hành vi của M.

Câu hỏi:

a) Hành vi của M đã xâm phạm quyền nào của L? Vì sao?

b) Theo em, L cần làm gì để bảo vệ quyền của mình khi bị xâm phạm?

3. Là bạn thân của nhau, nhưng K thấy có một số chuyện T vẫn giữ, không kế lại cho mình nghe. K đã tìm cách đăng nhập vào tài khoản trên mạng xã hội của T để đọc tin nhắn mà T trao đổi với mọi người. Biết chuyện, T rất buồn và thấy bị tổn thương nên đã hạn chế tiếp xúc với K. K cũng không được vui khi thấy T lạnh nhạt đối với mình.

Câu hỏi:

a) Là bạn thân với nhau, K có quyền truy cập tài khoản trên mạng xã hội để đọc tin nhắn của T không? Vì sao?

b) Hành vi của K đã để lại hậu quả gì cho cả K và T?

4. Chị H là nhân viên một công ty thương mại. Có lần chị đăng nhập Facebook nhưng lại quên đăng xuất. Lợi dụng tình trạng đó, có người đã tìm cách vào Messenger của chị để đọc tin nhắn và chụp lại hình ảnh để gửi thêm cho người khác. Thấy quyền của mình bị xâm phạm, chị H muốn tìm ra thủ phạm để bảo vệ quyền hợp pháp của mình, nhưng chưa biết phải làm thế nào.

Câu hỏi:

a) Trong tình huống này, quyền nào của chị H đã bị xâm phạm?

b) Theo em, chị H cần làm gì để bảo vệ quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín của mình?

5. Tự liên hệ bản thân, em đã tôn trọng quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín của người khác hay chưa? Biểu hiện cụ thể như thế nào?

Em hãy đọc thông tin, tình huống và trả lời câu hỏi

Thông tin

1. Hiến pháp năm 2013

Điều 21 (Trích)

2. Mọi người có quyền bí mật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác.

Không ai được bóc mở, kiểm soát, thu giữ trái luật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư của người khác.

2. Bộ luật Dân sự năm 2015

Điều 38. Quyền về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình (Trích)

3. Thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của cá nhân được bảo đảm an toàn và bí mật.

Việc bóc mở, kiểm soát, thu giữ thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác chỉ được thực hiện trong  trường hợp luật quy định.

3. Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015 (Sửa đổi, bổ sung năm 2021)

Điều 12. Bảo đảm quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình, an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín của cá nhân.

Không ai được xâm phạm trái pháp luật chỗ ở, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình, an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của cá nhân.

Việc khám xét chỗ ở; khám xét, tạm giữ và thu giữ thư tín, điện thoại, điện tín, dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác phải được thực hiện theo quy định của Bộ luật này.

Điều 192. Căn cứ khám xét người, chỗ ở, nơi làm việc, địa điểm, phương tiện, tài liệu, đồ vật, thư tín, điện tín, bưu kiện, bưu phẩm, dữ liệu điện tử (Trích)

2. Khi có căn cứ để nhận định trong thư tín, điện tín, bưu kiện, bưu phẩm, dữ liệu điện tử có công cụ, phương tiện phạm tội, tài liệu, đồ vật, tài sản liên quan đến vụ án thì có thể khám xét thư tín, điện tín, bưu kiện, bưu phẩm, dữ liệu điện tử.

Tình huống 1. Liên và Hà là bạn thân của nhau. Một lần, Liên đến chơi trong lúc Hà đang ở ngoài sân, Liên thấy cuốn nhật kí để trên bàn học nên Liên có ý định mở nhật kí ra xem. Nhưng nghĩ lại, Liên thấy mình không nên đọc nhật kí của Hà khi không được Hà cho phép.

Tình huống 2. K mượn điện thoại của S để gọi cho một người bạn. Trong lúc S không để ý, K đã tự ý đọc một số tin nhắn của S trong điện thoại. Q chứng kiến việc làm của K cho rằng K đã xâm phạm quyền được đảm bảo an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín của S. K thì cho rằng, bạn bè xem tin nhắn của nhau thì không có gì là sai.

Câu hỏi:

a) Từ thông tin về quy định của Hiến pháp, theo em trong các tình huống trên hành vi của ai là đúng hoặc sai? Vì sao?

b) Thông tin trên nói đến quyền nào của công dân? Em hiểu nội dung quyền đó như thế nào?

Em hãy đọc thông tin, tình huống và trả lời câu hỏi

Thông tin. Bộ luật Hình sự năm 2015 (Sửa đổi, bổ sung năm 2017)

Điều 159. Tội xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín hoặc hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác (Trích)

1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, đã bị xử lí kỉ luật hoặc xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 50 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm:

a) Chiếm đoạt thư tín, điện báo, telex, fax hoặc văn bản khác của người khác được truyền đưa bằng mạng bưu chính, viễn thông dưới bất kì hình thức nào;

b) Cố ý làm hư hỏng, thất lạc hoặc cố ý lấy các thông tin, nội dung của thư tín, điện báo, telex, fax hoặc văn bản khác của người khác được truyền đưa bằng mạng bưu chính, viễn thông;

c) Nghe, ghi âm cuộc đàm thoại trái pháp luật;

d) Khám xét, thu giữ thư tín, điện tín trái pháp luật;

đ) Hành vi khác xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín, telex, fax hoặc hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác.

Tình huống 1. Đang sử dụng máy tính cá nhân, C có việc phải đi ra khỏi phòng. Nhân lúc đó, S là bạn ở cùng phòng với C đã tự ý đọc email của C để tìm kiếm một số thông tin mà C không nói với S. Một lát sau C quay lại phòng, bắt gặp S đang xem email của mình. Sau sự việc này C không còn tin tưởng S và không chơi với S nữa.

Tình huống 2. Chị D và anh A cùng làm việc trong một công ty. Một lần, chị D truy cập trái phép vào tài khoản facebook của anh A để đọc, chụp lại tin nhắn và chỉnh sửa rồi phát tán trong công ty nhằm bôi nhọ danh dự của anh A. Việc làm đó đã dẫn đến một số người trong công ty hiểu lầm, làm cho uy tín của anh A bị ảnh hưởng. Có người khuyên anh A nên khởi kiện chị D để chị D bị cơ quan chức năng xử lí theo quy định của pháp luật.

Câu hỏi:

a) Trong hai tình huống trên, quyền được bảo đảm an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín của C và anh A đã bị xâm phạm như thế nào? Hậu quả gì có thể xảy ra khi quyền này bị xâm phạm?

b) Hành vi vi phạm của S và chị D dẫn đến hậu quả gì và có thể áp dụng trách nhiệm pháp lí nào?

Em hãy đọc trường hợp dưới đây và trả lời câu hỏi

H và Q là bạn thân của nhau, H muốn Q cho mình xem tin nhắn điện thoại của một số người khác gửi cho Q mà H quan tâm, nhưng Q không đồng ý nên H đã tỏ ý giận dỗi, vì cho rằng Q làm như vậy là không thật lòng với bạn bè.

Câu hỏi: Theo em, hành vi đòi xem tin nhắn của H và việc từ chối của Q là đúng hay sai? Nếu là bạn của H, em sẽ làm gì?

Em hiểu thế nào về quyền được đảm bảo an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín?