Đọc thông tin và trả lời câu hỏi
MỘT GIA ĐÌNH TRUYỀN THỐNG TRONG NGÀNH Y
Giáo sư Tôn Thất Tùng (1912 - 1982) là bác sĩ nổi tiếng trong và ngoài nước. Ngoài công trình được tặng Huy chương Bạc của Trường Đại học Tổng hợp Pa-ri (Pháp), ông còn để lại 123 công trình khoa học khác trong y văn thế giới. Ông là người có công lớn trong việc đào tạo đội ngũ các thầy thuốc có y đức, giỏi chuyên môn.
Ba người con của Giáo sư Tôn Thất Tùng là Tôn Nữ Ngọc Trân, Tôn Nữ Hồng Tâm và Tôn Thất Bách đều tiếp nối truyền thống, sự nghiệp của cha trong ngành Y. Trong đó, nổi tiếng nhất là Phó Giáo sư, Viện sĩ, Bác sĩ Tôn Thất Bách (1946 - 2004) là chuyên gia đầu ngành về tim mạch của Việt Nam và thế giới; được phong Phó Giáo sư Y học, Nhà giáo Nhân dân, Viện sĩ Viện Hàn lâm Ngoại khoa Pháp, Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Niu-oóc (New York) - Mỹ, Tiến sĩ danh dự Trường Đại học Ô-đéc-xa, Ư-crai-na (Odessa, Ukraine).
Gia đình Giáo sư, bác sĩ Tôn Thất Tùng là gia đình y đức, nổi tiếng trong lịch sử y học của Việt Nam và thế giới.

1/ Truyền thống của gia đình Giáo sư Tôn Thất Tùng được thể hiện như thế nào qua thông tin trên?
2/ Em còn biết những truyền thống nào khác của các gia đình, dòng họ?
3/ Em hiểu thế nào là truyền thống gia đình, dòng họ?

Đọc thông tin và trả lời câu hỏi
LÀM GIÀU TỪ NGHỀ LÀM CỐM TRUYỀN THỐNG
Kế thừa nghề làm cốm của gia đình, khi lớn lên chị Huỳnh Thị Tuyết Nga ở xã Cát Tường, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định quyết định chọn nghề làm cốm truyền thống để lập nghiệp. Chị Nga đã mở rộng quy mô sản xuất và đa dạng hóa sản phẩm có thương hiệu nổi tiếng; đồng thời, tích cực tìm kiếm thị trường tiêu thụ để tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm.
Đến nay, nghề cốm truyền thống của gia đình chị Nga đã xây dựng được thương hiệu nổi tiếng, mang lại thu nhập cho gia đình và tạo công ăn việc làm cho nhiều người ở địa phương.
1/ Vì sao chị Nga đã thành công trong nghề làm cốm?
2/ Theo em, truyền thống gia đình, dòng họ mang lại điều gì cho mỗi chúng ta?

Thảo luận các tình huống sau:

Tình huống 1:
Tiến sinh ra trong một gia đình, dòng họ có truyền thống hiếu học, từ bao đời nay đều có người học giỏi, đỗ đạt cao, một số người là tiến sĩ, nhiều người là cử nhân đại học, đang công tác ở nhiều nơi trên đất nước. Tự hào về dòng họ của mình, Tiến quyết tâm phấn đấu học giỏi để tiếp bước truyền thống của gia đình, dòng họ mình. Suốt từ lớp 1 đến lớp 6, Tiến luôn chăm chỉ học hành ở trường và ở nhà. Năm nào Tiến cũng là học sinh xuất sắc.
Tiến đã biết giữ gìn, phát huy truyền thống của gia đình, dòng họ mình như thế nào?

Tình huống 2:
Yến sinh ra trong một gia đình làm nghề dệt chiếu cói truyền thống. Đời cụ, đời ông, đời bố và các cô, chú, bác của Yến đều có người theo nghề này. Tự hào về nghề truyền thống của gia đình, Yến thường hỏi bố mẹ để tìm hiểu về nghề dệt chiếu cói của gia đình, dòng họ mình từ các đời trước. Ngay từ khi học lớp 6, khi có thời gian ở nhà, Yến thường phụ giúp bố mẹ và dần làm quen với cách dệt chiếu cói. Tiếp nối bố mẹ, Yến học hỏi từng bước và quyết đi theo nghề dệt chiếu cói của gia đình.
Yến đã làm gì để giữ gìn nghề truyền thống của gia đình?

Đọc thông tin và trả lời câu hỏi
THIÊN SỨ 7 TUỔI HIẾN GIÁC MẠC
Cũng giống như những người bạn cùng tuổi, Nguyễn Hải An là một cô bé có nhiều ước mơ. Em thích vẽ tranh và ca hát suốt ngày.
Tháng 9/2017, Hải An bị u não. Khối u đã chèn lên dây thần kinh nên y học không thể can thiệp được. Từ đó, mẹ em xin nghỉ việc để đồng hành cùng con gái nhỏ.
Mẹ hay kể cho Hải An nghe về chuyện hiến tặng nội tạng cho người bị bệnh. Một lần, khi còn tỉnh táo, em tâm sự với mẹ: “Con cũng muốn sau này làm thế nào khi mất đi, những bộ phận vẫn còn tồn tại, vẫn sống trên cơ thể của người khác...”
Hải An qua đời sau hơn sáu tháng điều trị. Chiều 26/02/2018 tại Bệnh viện Mắt Trung ương đã diễn ra hai ca ghép giác mạc thành công – món quà mà bé Hải An để lại sau gần một giờ phẫu thuật. Hai người may mắn nhận được giác mạc là bệnh nhân 42 tuổi mắc bệnh loạn dưỡng giác mạc di truyền và bệnh nhân trên 70 tuổi bị bệnh sẹo đục giác mạc. Nhờ vậy, hai bệnh nhân được ghép giác mạc đã nhìn rõ như bình thường.
1/ Em có suy nghĩ gì sau khi đọc thông tin về Nguyễn Hải An?
2/ Điều gì đã khiến Hải An muốn hiến tặng giác mạc cho người khác?
3/ Từ thông tin trên, em hiểu thế nào là yêu thương con người?

Quan sát hình ảnh và trả lời câu hỏi

1/ Em hãy mô tả nội dung và đặt tên cho từng bức hình trên.
2/ Hãy nêu các biếu hiện của yêu thương con người và biểu hiện chưa yêu thương con người.

Đọc thông tin, quan sát hình ảnh và trả lời câu hỏi
1. Một xe tải chở nước giải khát bị lật ở trên đường, khiến hàng trăm thùng hàng bị rơi ngổn ngang. Người đi đường và người dân sống gần đó đã hỗ trợ người lái xe thu gom và sắp xếp lại hàng hoá.
Qua thông tin trên, theo em, tình yêu thương có ảnh hưởng như thế nào đến:
- Người được nhận tình yêu thương?
- Người đã thể hiện tình yêu thương với người khác?
- Những người xung quanh?

2. Giúp đỡ nhân dân vùng lũ lụt miền Trung
Từ giữa tháng 9 đến giữa tháng 11/2020, các trận bão, lũ lụt đã liên tiếp xảy ra, gây thiệt hại nặng nề tại miền Trung. Nhân dân cả nước xót xa trước những mất mát to lớn về người và của mà người dân nơi đây đang phải hứng chịu. Nhằm phát huy truyền thống đoàn kết, tương thân tương ái “Lá lành đùm lá rách”, với tinh thần “Nhường cơm sẻ áo”, nhiều tổ chức, cá nhân đã chia sẻ khó khăn với nhân dân các tỉnh miền Trung bị lũ lụt; quyên góp ủng hộ tiền, vật tư, hàng hoá, nhu yếu phẩm,... giúp cho bà con nhân dân vùng lũ sớm vượt qua tình cảnh hoạn nạn, khắc phục khó khăn, ổn định đời sống.
Trong khó khăn, chúng ta càng thấy rõ tinh thần đoàn kết, yêu thương gắn bó của nhân dân Việt Nam.
1/ Tình yêu thương con người được thể hiện như thế nào qua thông tin trên?
2/ Tình yêu thương con người có giá trị như thế nào trong đời sống?

Đọc thông tin và trả lời câu hỏi
Rô-bi (Robby) đã 11 tuổi khi cậu vào lớp trong bài học dương cầm đầu tiên. Ngay từ những ngày đầu, Rô-bi đã tỏ ra rất ham học. Nhưng càng cố gắng, Rô-bi càng thiếu khả năng cảm thụ âm nhạc cần thiết để tiến bộ. Biết vậy, Rô-bi đã rất nghiêm túc trong việc ôn lại những bài học và những bản nhạc sơ đẳng mà cô giáo giao cho. Sau nhiều tháng ròng rã, Rô-bi miệt mài cố gắng và cô giáo vẫn cứ lắng nghe, động viên cậu.
Thế rồi một ngày nọ, mẹ Rô-bi ốm nặng nên cậu không đến học được nữa. Mấy tháng sau đó, cô giáo thông báo cho học sinh của mình về buổi diễn tấu sắp tới. Gặp cô giáo, Rô-bi nói rằng cậu sẽ tham dự biểu diễn, vì cậu vẫn luyện tập suốt thời gian qua.
Đến giờ biểu diễn, Rô-bi mở nắp đàn lên và bắt đầu. Cô giáo hoàn toàn bất ngờ khi thấy Rô-bi biểu diễn nhạc của Mô-da (Mozart). Cậu đã chơi những giai điệu từ nhẹ nhàng êm dịu đến hùng tráng, trong sự phối âm tuyệt diệu của nhạc Mô-da. Sau 6 phút rưỡi biểu diễn, Rô-bi đã kết thúc trong một âm thanh huy hoàng, mạnh mẽ và mọi người đều đứng lên vỗ tay. Không nén được xúc động, cô giáo chạy lên sân khấu và vòng tay ôm lấy Rô-bi trong hạnh phúc.
1/ Vì sao Rô-bi vẫn tiếp tục luyện tập, dù không được mẹ đưa đến lớp? 
2/ Điều gì giúp Rô-bi thành công trong buổi biểu diễn âm nhạc? 
3/ Em hiểu thế nào là siêng năng, kiên trì?

Quan sát hình ảnh và trả lòi câu hỏi

1/ Các nhân vật trong mỗi hình ảnh trên đã làm việc như thế nào?
2/ Tính siêng năng, kiên trí được biểu hiện như thế nào trong học tập, lao động và trong cuộc sống?

Đọc thông tin và trả lời câu hỏi

Thô-mát Ê-đi-xơn (Thomas Edison) là nhà phát minh vĩ đại. Để làm ra bóng đèn điện, Ê-đi-xơn đã thực hiện hàng nghìn thí nghiệm. Khi liên tiếp gặp thất bại, bị công kích là “người hoang tưởng”, Ê-đi-xơn vẫn không nản chí, luôn trung thành với khát vọng của bản thân.

Ê-đi-xơn đã miệt mài làm việc và cuối cùng đã thành công.

Nhờ sự nỗ lực, kiên trì không ngừng nghỉ của Ê-đi-xơn, nhân loại đã có được ánh sáng của đèn điện như ngày hôm nay.

1/ Qua thông tin trên, theo em siêng năng, kiên trì đã mang lại kết quả gì cho Ê-đi-xơn?

2/ Siêng năng, kiên trì có ý nghĩa như thế nào đối với mỗi cá nhân và xã hội?

Đọc câu chuyện và trả lời câu hỏi
GA-LI-LÊ VÀ CHÂN LÍ “DÙ SAO TRÁI ĐẤT VẪN QUAY"
Từ thời Hy Lạp cổ đại cho đến tận thế kỉ XVI, con người vẫn quan niệm rằng Trái Đất đứng yên, là trung tâm của vũ trụ. Mặt Trời, Mặt Trăng và các thiên thể khác quay quanh [Trái Đất].
Ga-li-lê (Galileo Galilei) là một nhà thiên văn học, vật lí học, toán học và triết học I-ta-li-a (Italia). Ông đã ủng hộ quan điểm cho rằng “Mặt Trời là trung tâm của vũ trụ và Trái Đất cùng mọi hành tinh đều quay xung quanh nó”. 
Tuy nhiên, trong thời kì Ga-li-lê sinh sống, quan điểm “Trái Đất là trung tâm của vũ trụ và luôn đứng yên” được coi là quan điểm chính thống trong xã hội. Tất cả những ý kiến phản bác lại điều đó đều không được chấp nhận. Vì vậy, quan điểm mà Ga-li-lê ủng hộ rằng “Trái Đất mới là một hành tinh quay xung quanh Mặt Trời” là trái ngược với quan điểm này, bị cho là chống đối.
Vào ngày 22/6/1633, Ga-li-lê đã bị đưa ra trước toà án để xét xử. Tương truyền rằng, sau khi bước ra khỏi cửa toà án, ông đã bực tức nói to: “Dù sao Trái Đất vẫn quay!”.

1/ Em hãy tìm ra từ ngữ nói lên “Sự thật” trong câu chuyện trên. 
2/ Câu nói nổi tiếng của Ga-li-lê là: “Dù sao Trái Đất vẫn quay” chứng tỏ ông là người như thế nào? Vì sao?

Em hãy bày tỏ quan điểm của mình với các ý kiến dưới đây:

A. Trong thời đại công nghiệp 4.0, con người càng phải giữ gìn và phát huy truyền thống của gia đình, dòng họ.

B. Chỉ những gia đình làm nghề cổ truyền mới cần giữ gìn và phát huy truyền thống của gia đình, dòng họ.

C. Gia đình, dòng họ nào cũng có truyền thống tốt đẹp cần phát huy.

D. Chỉ những gia đình, dòng họ nổi tiếng mới có truyền thống tốt đẹp.

Bình rất tự hào về nghề làm lồng đèn Trung thu truyền thống do ông nội là “nghệ nhân làm lồng đèn” đã truyền lại cho con cháu trong gia đình. Bình kể với các bạn rằng, để làm được một chiếc lồng đèn đòi hỏi nhiều công đoạn rất công phu, tỉ mỉ và sự khéo léo của đôi bàn tay. Nghe kể, một số bạn tỏ vẻ coi thường nói: Nghề làm lồng đèn thì có gì cao siêu mà tự hào, phải học giỏi, đỗ đạt cao hay phát minh ra cái gì đó thì mới đáng kể chứ!

1/ Theo em, suy nghĩ của các bạn là đúng hay sai? Tại sao?

2/ Em có thể học tập được điều gì ở Bình?

Trong những việc sau, việc nào nên làm, việc nào không nên làm? Vì sao?

A. Quyên góp ủng hộ đồng bào lũ lụt.

B. Giúp đỡ bà con nông dân tiêu thụ nông sản.

C. Không chơi với những bạn cùng lớp có hoàn cảnh khó khăn.

D. Không đưa chất độc hại vào thực phẩm để kinh doanh, buôn bán.

E. Chăm sóc các thành viên trong gia đình.

G. Nâng giá một số hàng hoá trong thời gian xảy ra dịch bệnh.

Sau buổi học, Bình và Thân cùng đi bộ về nhà. Bỗng có một người phụ nữ lại gần hỏi thăm đường. Bình định dừng lại thì Thân kéo tay Bình: “Thôi mình về đi, muộn rồi, chỉ đường cho người khác không phải là việc của mình”. Bình đi theo Thân, nhưng chân cứ như dừng lại không muốn bước.

1/ Em đồng ý hay không đồng ý với lời nói và việc làm của Thân?

2/ Theo em, trong trường hợp này, Bình nên xử sự như thế nào?

Trong các câu tục ngữ, thành ngữ sau, câu nào nói về tình yêu thương con người? Vì sao?

A. Một con ngựa đau cả tàu bỏ cỏ.

B. Một miếng khi đói bằng một gói khi no.

C. Không ai giàu ba họ, không ai khó ba đời.

D. Chị ngã em nâng.

E. Máu chảy ruột mềm.

G. Lá lành đùm lá rách.

Có người cho rằng, siêng năng, kiên trì là nguồn gốc và điều kiện để dẫn đến thành công. Em đồng ý hay không đồng ý với ý kiến trên? Vì sao?

Em đồng ý với ý kiến nào dưới đây? Vì sao?
A. Trong thời đại công nghiệp 4.0, con người càng cần phải siêng năng, kiên trì. 
B. Ai cũng cần phải siêng năng, kiên trì. 
C. Những người thông minh không cần phải siêng năng, kiên trì.

Buổi tối, Hải làm bài tập Tiếng Anh. Những bài đầu Hải giải rất nhanh, nhưng đến các bài sau Hải đọc thấy khó quá bèn suy nghĩ: “Mình sẽ không làm nữa, sang nhờ bạn Hoàng giải hộ”. Nhưng rồi, Hải lại băn khoăn: “Liệu Hoàng có nhà không? Thôi, giờ sang nhà Liên chép bài của bạn vẫn chưa muộn, vì Liên ở ngay gần nhà mình”.

1/ Em có đồng ý với suy nghĩ của Hải không? Vì sao? 
2/ Nếu em là bạn của Hải, em có thể khuyên Hải điều gì?

Em hiểu thế nào về câu nói “Có công mài sắt có ngày nên kim”?

Cùng trao đổi, thảo luận:

Bình, Hưng và Minh cùng đi học. Trên đường đi, Minh rẽ vào cửa hàng đồ chơi điện tử nên đến lớp muộn, nhưng Minh báo với cô giáo là bị hỏng xe giữa đường.

Nếu em là Bình và Hưng, em sẽ lựa chọn cách ứng xử như thế nào? Vì sao?