Bài 8: Sử dụng tiền hợp lí (NH2627 lớp 5) | Sách bài tập - Chương trình GDPT 2018 (mới)

Bài tập 1. Đọc thông tin và thực hiện yêu cầu.

Bác Hồ là tấm gương sáng về sử dụng tiền hợp lí. Bác nói với kiến trúc sư thiết kế ngôi nhà sàn cho Bác, đơn sơ, giản dị, chỉ cần một phòng ngủ và một phòng làm việc nhỏ. Được tin một hợp tác xã chuẩn bị đúc tượng Bác, Bác nói dừng việc đó lại và dùng số tiền ấy xây thêm một phòng học cho học sinh. Là Chủ tịch nước nhưng quần áo của Bác cũng chỉ có vài bộ. Bữa ăn hằng ngày của Người cũng hết sức đơn giản. Bác yêu cầu bữa ăn chỉ vừa đủ, tránh lãng phí vì đó là công sức, tiền bạc của nhân dân; lãng phí, xa hoa là có tội với nhân dân.

Tuy nhiên, quan điểm tiết kiệm của Bác không phải là hà tiện mà "việc gì nên làm thì tốn kém bao nhiêu cũng làm, việc gì không đáng làm thì chỉ một xu cũng không làm". Khi thấy thời tiết nóng bức, Bác nói với các đồng chí văn phòng rút hết tiền trong sổ tiết kiệm của Bác đem sang Bộ Quốc phòng để mua nước cho chiến sĩ. Vào dịp Quốc khánh hằng năm, Bác vẫn cho bắn pháo hoa chào mừng dù tốn kém, bởi "bắn pháo hoa để nhân dân vui", cổ vũ tinh thần, giúp nhân dân hăng hái học tập, sản xuất và chiến đấu. Nhưng với bản thân mình, trong Di chúc, Người căn dặn: "Sau khi tôi qua đời, chớ nên tổ chức điếu phúng linh đình, để khỏi lãng phí thời giờ và tiền bạc của nhân dân".

(Theo Bùi Thế Đông, Bác Hồ – tấm gương sáng ngời về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, nhasanbacho.vn)

a. Thông tin trên nói về đức tính gì của Bác Hồ?

b. Bác Hồ đã sử dụng tiền như thế nào?

c. Em học được bài học gì qua việc sử dụng tiền của Bác?

Bài tập 2. Quan sát các bức tranh và thực hiện yêu cầu.

a. Hãy nêu những cách sử dụng tiền hợp lí trong các bức tranh trên.

b. Ngoài những cách trên, theo em còn có những cách sử dụng tiền hợp línào khác?

c. Nếu là nhân vật trong mỗi bức tranh, em có hành động giống như bạn không? Vì sao?

Bài tập 3. Khoanh tròn vào chữ cái trước phương án em lựa chọn.

a) Vì sao chúng ta phải sử dụng tiền hợp lí?

A. Để thể hiện mình là người giàu có với bạn bè.

B. Để không bao giờ phải làm việc.

C. Để có nhiều tiền thích gì mua nấy.

D. Đề phòng những rủi ro có thể xảy ra trong cuộc sống.

b) Cách sử dụng tiền không hợp lí là:

A. Lựa chọn mặt hàng có giá cả hợp lí.

B. Mua những gì mà mình thích.

C. Mua hàng vừa đủ dùng.

D. Mua hàng phù hợp với khả năng của mình.

c) Ai phải sử dụng tiền hợp lí?

A. Người lớn.

B. Người nghèo.

C. Tất cả mọi người.

D. Những người sử dụng tiền.

d) Việc nên làm trước khi đi mua sắm là:

A. Lên kế hoạch trước khi mua sắm.

B. Xin bố mẹ thật nhiều tiền để mua đồ mình thích.

C. Mang túi thật to để đựng được nhiều đồ.

D. Chỉ ghi những đồ mình thích ra giấy để mua.

e) Việc không nên làm khi đi mua hàng là:

A. Chỉ mua những thứ mình thực sự cần.

B. Mua đồ vừa đủ dùng.

C. Mua hàng còn hạn sử dụng.

D. Mua thật nhiều đồ ăn giảm giá để tích trữ dù không dùng hết ngay.

g) Việc nên làm khi thấy đồ giảm giá là gì?

A. Mua thật nhiều, thật nhanh không sẽ hết hàng.

B. Không mua vì đồ giảm giá thường có chất lượng không tốt.

C. Đợi giảm giá nữa rồi mới mua.

D. Xem hạn sử dụng, mua nếu thấy cần thiết.

Bài tập 4. Đánh dấu ✓ vào ô đồng tình hoặc không đồng tình với ý kiến của mỗi bạn dưới đây và giải thích vì sao.

Bài tập 5. Đọc câu chuyện dưới đây và trả lời câu hỏi:

Thà chết còn hơn

Xưa, có anh keo kiệt, ăn chẳng dám ăn, mặc chẳng dám mặc, chỉ khư khư tích của làm giàu. Một hôm, có người bạn rủ ra tỉnh chơi, trước anh còn từ chối, sau người bạn nài mãi, anh mới lấy ba quan tiền giắt vào lưng, rồi cùng đi. Đến tỉnh, trông thấy cái gì anh cũng muốn mua, nhưng sợ mất tiền lại thôi. Trời nắng quá, anh muốn vào hàng uống nước, nhưng lại sợ phải mời bạn, không dám vào.

Đến chiều trở về, khi qua đò, đến giữa dòng, anh khát quá không chịu được nên cúi xuống uống nước thì chẳng may lộn cổ xuống sông. Anh bạn vội kêu to: "Ai cứu xin thưởng năm quan!". Anh keo kiệt ở giữa dòng, nghe tiếng, cố ngoi lên nói: “Năm quan đắt lắm!". Anh bạn vội chữa lại: “Thôi thì ba quan vậy!". Anh hà tiện cố ngoi lên một lần nữa: "Ba quan đắt quá, thà chết còn hơn!".

(Phỏng theo Truyện cười dân gian Việt Nam)

1/ Nhân vật sai ở điểm nào?

2/ Nếu là bạn của nhân vật, em sẽ khuyên điều gì?

3/ Theo em, tiền quan trọng hay mạng sống quan trọng hơn? Vì sao?

Bài tập 6. Nhận xét cách sử dụng tiền mừng tuổi của các bạn dưới đây:

Bài tập 7. Xử lí tình huống

a. Gia đình chú ruột Hân từ nước ngoài về quê ăn Tết và mừng tuổi cho Hân 2 000 000 đồng. Vì lần đầu tiên có số tiền lớn như thế, Hân bối rối không biết phải sử dụng như thế nào.

1/ Theo em, Hân có nên tiêu hết số tiền 2 000 000 đồng ngay lập tức không? Vì sao?

2/ Nếu là Hân, em sẽ sử dụng số tiền này như thế nào?

b. Hằng và Hoa là đôi bạn thân, cùng nhau đi mua sắm. Hoa muốn mua một con búp bê đắt tiền nhưng trong túi chỉ có một nửa số tiền đó. Hoa ngỏ ý vay Hằng số tiền còn thiếu và hứa đến Tết có tiền mừng tuổi sẽ trả.

Nếu là Hằng em sẽ làm gì? Vì sao?

c. Lần đầu tiên, Thảo được bố mẹ cho một khoản tiền tiêu vặt để tự chi tiêu trong cả tháng. Để ăn mừng, Thảo đã ngay lập tức mời nhóm bạn thân đi xem phim và ăn bỏng ngô. Sau đó, Thảo mới nhận ra rằng mình đã tiêu hết số tiền đó. Vì vậy, trong những ngày còn lại của tháng, bạn không còn tiền để chi tiêu cho các việc khác.

1/ Em có nhận xét gì về cách sử dụng tiền của bạn Thảo?

2/ Để tránh tình trạng này tiếp diễn, bạn Thảo cần phải làm gì?

d. Sắp lên lớp 6, trường mới xa nhà hơn nên Toàn cần có xe đạp để đi học. Bạn đã tiết kiệm được đủ số tiền để mua xe. Tuy nhiên, ông nội phải nhập viện bất ngờ nên gia đình cần tiền đóng viện phí trong khi bố mẹ lại đang xây nhà.

Theo em, Toàn nên làm gì?

Bài tập 8. Lập kế hoạch tiết kiệm và dự toán chi tiêu

a. Lập kế hoạch tiết kiệm

Xem đoạn phim ngắn Cha - ching 4 "Để dành tiền", Cha – ching 5 "Tiết kiệm để thành công", Cha – ching 6 "Dự phòng", từ đó lập kế hoạch tiết kiệm tiền để thực hiện mục tiêu tài chính cá nhân.

b. Dự toán chi tiêu

- Hãy dự toán các khoản em sẽ chi tiêu cho bản thân, gia đình và xã hội từ số tiền em đã tiết kiệm được. Hãy giải thích vì sao em chi tiêu như vậy.

- Sau khi hoàn thành nhiệm vụ 1 và 2, hãy chia sẻ sản phẩm lên nhóm zalo, facebook,... của gia đình, lớp học; xem và đánh giá sản phẩm của các bạn, từ đó rút ra bài học về việc sử dụng tiền hợp lí cho bản thân.