Bài 11: Quyền và nghĩa vụ học tập của công dân (CD lớp 12) | Sách giáo khoa - Chương trình GDPT 2018 (mới)

Em hãy liệt kê một số quyền và nghĩa vụ học tập của học sinh mà em biết.

Em hãy đọc tình huống, trường hợp, thông tin và trả lời các câu hỏi.

Tình huống. D và K là hai học sinh của lớp 12A. Với mục tiêu thi đỗ đại học nên cả hai bạn luôn tích cực trong học tập trên lớp, tự giác hoàn thành bài tập về nhà. Nhưng gần đây, D thấy K thường có biểu hiện lo lắng, không tập trung vào học tập. Qua chia sẻ, D biết được K đã bị một số bạn trong lớp trêu chọc và có những hành vi khác cản trở việc học tập của K.

Trường hợp 1. Khi thấy một số bạn bè của mình đã tự ý bỏ học để đi làm kiếm tiền, P cũng muốn nghỉ học theo. Biết được ý định của con, mẹ của P đã không đồng ý và nói P nên hoàn thành xong chương trình ở bậc trung học cơ sở để có cơ hội tiếp tục học ở các bậc học cao hơn sau này; điều đó cũng sẽ giúp P phát triển bản thân và có nhiều cơ hội tìm kiếm việc làm trong tương lai.

Trường hợp 2. Khi còn trẻ, ước mơ của ông T là được học đại học nhưng chưa thể thực hiện được. Sau thời gian làm công nhân cho xí nghiệp X, về nghỉ chế độ mất sức và thấy các con đã trưởng thành nên ông T quyết định đi học đại học. Trong quá trình học tập, ông T luôn nhận được sự quan tâm của gia đình, nhà trường. Với sự nỗ lực của bản thân, ông T đã hoàn thành chương trình học tập theo quy định và được nhận bằng tốt nghiệp đại học.

Thông tin

Luật Giáo dục năm 2019

Điều 14. Phổ cập giáo dục và giáo dục bắt buộc (Trích)

1. Giáo dục tiểu học là giáo dục bắt buộc.

Nhà nước thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em 05 tuổi và phổ cập giáo dục trung học cơ sở.

3. Mọi công dân trong độ tuổi quy định có nghĩa vụ học tập để thực hiện phổ cập giáo dục và hoàn thành giáo dục bắt buộc.

Điều 82. Nhiệm vụ của người học (Trích)

1. Học tập, rèn luyện theo chương trình, kế hoạch giáo dục, quy tắc ứng xử của cơ sở giáo dục.

2. Tôn trọng nhà giáo, cán bộ và người lao động của cơ sở giáo dục; đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau trong học tập, rèn luyện; thực hiện nội quy, điều lệ, quy chế của cơ sở giáo dục; chấp hành quy định của pháp luật.

3. Tham gia lao động và hoạt động xã hội, hoạt động bảo vệ môi trường phù hợp với lứa tuổi, sức khỏe và năng lực.

Câu hỏi:

a) Từ nội dung của thông tin, em hãy nhận xét hành vi của mỗi chủ thể trong các tình huống, trường hợp trên.

b) Theo em, các hành vi vi phạm nghĩa vụ học tập của công dân sẽ để lại tác hại và hậu quả gì?

1. Căn cứ vào quy định của pháp luật, em hãy xác định các hành vi sau đây đã thực hiện nội dung nào trong quyền học tập của công dân.

A. T là sinh viên của trường đại học A nhưng theo học hai chương trình khác nhau.

B. Là học sinh dân tộc thiểu số nên V đã được cộng điểm khi xét tuyển đại học.

C. Sau một thời gian bảo lưu kết quả học tập để chữa bệnh, bạn C đã quyết định quay trở lại trường học tiếp.

D. P đã được các thầy cô giáo bồi dưỡng về môn Toán để tham gia kì thi học sinh giỏi.

2. Theo em, hành vi nào sau đây là thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của công dân trong học tập theo quy định của pháp luật? Vì sao?

A. Bạn T thường không mặc đồng phục khi đến trường, vì cho rằng đó là quyền tự do của cá nhân.

B. Do không có điều kiện học trực tiếp, bạn H đã đăng kí khóa học trực tuyến để phát triển bản thân.

C. Bạn N không tập trung vào việc học tập mà thường xuyên làm thêm các công việc khác để có tiền đi chơi cùng các bạn.

D. S là học sinh vùng cao, khi trúng tuyển đại học đã được nhà trường sắp xếp cho ở ký túc xá và trao tặng học bổng.

3. Do bố mẹ thường xuyên đi làm ăn ở địa phương khác nên K sống cùng ông bà. Thấy K lười học và không có mục tiêu trong học tập, ông bà thường xuyên nhắc nhở nhưng K không nghe lời. Cô giáo chủ nhiệm đã động viên, quan tâm nhưng K cho rằng bản thân có thể tự quyết định việc học của mình và từ chối hợp tác với cô giáo trong học tập.

a) Em hãy nhận xét hành vi của bạn K.

b) Nếu là bố mẹ của K, em sẽ làm gì?

4. S là sinh viên năm thứ nhất của một trường đại học. Sau khi tìm hiểu các quy định của trường, S đã quyết định đăng kí thêm các môn học khác so với chương trình tiêu chuẩn mỗi học kì. S nhận thấy các môn có sự liên kết nhất định với nhau và nếu tích lũy đủ các tín chỉ theo chương trình đào tạo có thể ra trường sớm hơn so với các bạn. Tuy nhiên, bố mẹ lại phản đối không cho S đăng kí học vượt với lí do không phù hợp với trình độ nhận thức.

a) Theo em, việc làm của S là thực hiện quyền nào của công dân trong học tập?

b) Em có đồng tình với hành vi của bố mẹ S không? Vì sao?

1. Em hãy viết một bài luận tuyên truyền về quyền và nghĩa vụ học tập của học sinh.

2. Em hãy xây dựng một kế hoạch thực hiện quyền và nghĩa vụ của bản thân trong học tập theo quy định của pháp luật.