Thừa kế theo pháp luật là thế nào? Các hàng thừa kế theo quy định pháp luật

Thừa kế theo pháp luật là thế nào?

Thừa kế là một chế định quan trọng trong pháp luật dân sự, nhằm bảo đảm việc chuyển giao tài sản của người đã chết cho những người còn sống. Việc thừa kế có thể được thực hiện theo di chúc hoặc theo quy định của pháp luật. Trong trường hợp người chết không để lại di chúc hoặc di chúc không hợp pháp, pháp luật sẽ quy định cách thức phân chia tài sản. Hình thức này được gọi là thừa kế theo pháp luật.

Theo quy định tại Điều 649 Bộ luật Dân sự 2015 về thừa kế theo pháp luật như sau:

Điều 649. Thừa kế theo pháp luật

Thừa kế theo pháp luật là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế do pháp luật quy định.

Theo đó, thừa kế theo pháp luật là thừa kế theo hàng thừa kế, xảy ra khi người mất không để lại di chúc, hoặc di chúc không hợp pháp, hoặc những người được chỉ định trong di chúc không còn hoặc từ chối nhận tài sản. Khi đó, tài sản sẽ được chia theo quy định của pháp luật, dựa vào thứ tự hàng thừa kế như vợ chồng, con cái, cha mẹ, rồi đến anh chị em và những người thân khác.

Thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp nào?

Theo Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015 thì thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp sau đây:

- Không có di chúc;

- Di chúc không hợp pháp;

- Những người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế;

- Những người được chỉ định làm người thừa kế theo di chúc mà không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.

Đồng thời, thừa kế theo pháp luật cũng được áp dụng đối với các phần di sản sau đây:

- Phần di sản không được định đoạt trong di chúc;

- Phần di sản có liên quan đến phần của di chúc không có hiệu lực pháp luật;

- Phần di sản có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng họ không có quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản, chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; liên quan đến cơ quan, tổ chức được hưởng di sản theo di chúc, nhưng không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế.

Thừa kế theo pháp luật là thế nào? Các hàng thừa kế theo quy định pháp luật (HÌnh từ Internet)

Các hàng thừa kế theo quy định pháp luật

Căn cứ Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015 quy định những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

- Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

- Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

- Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

Theo đó, những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.

Ví dụ: Ông A qua đời không để lại di chúc và có khối tài sản trị giá 600 triệu đồng. Gia đình ông gồm vợ và hai người con, cha mẹ ông đã mất. Theo quy định của pháp luật, vợ và hai con thuộc hàng thừa kế thứ nhất nên sẽ được hưởng di sản trước và được chia đều cho những người cùng hàng. Do đó, 600 triệu đồng được chia thành ba phần bằng nhau, mỗi người nhận 200 triệu đồng.