Bài 1: Tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam (CTST lớp 8) | Sách giáo khoa - Chương trình GDPT 2018 (mới)

Em hãy ghép các chữ cái chung nhóm màu thành những từ có ý nghĩa về truyền thống của dân tộc Việt Nam.

2. Em hãy đọc các trường hợp sau và thực hiện yêu cầu: 

Trường hợp 1.

Là du học sinh, vào dịp Tết cổ truyền, bạn N cùng nhóm bạn tổ chức các hoạt động Tết theo truyền thống của người Việt ngay tại xứ người như: gói bánh chưng, bánh tét; trang trí hoa mai, hoa đào; mặc trang phục áo dài;... Đối với bạn N, dù ở nơi đâu thì Việt Nam vẫn luôn trong trái tim mình.

Trường hợp 2.

Hằng năm, cứ vào ngày 10 tháng 3 âm lịch, thầy và trò Trường Trung học cơ sở A lại háo hức tham gia các hoạt động Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương như: dâng hương để tưởng nhớ các Vua Hùng đã có công dựng nước, tham gia các trò chơi dân gian,... Qua đó, học sinh biết trân trọng, tự hào về nguồn cội và có thêm động lực để cố gắng học tập tốt, góp phần xây dựng đất nước.

Trường hợp 3.

Trong cuộc thi hùng biện tiếng Anh do Trường Trung học cơ sở X tổ chức, bạn H cùng nhóm bạn hăng hái sưu tầm tư liệu, hình ảnh để chuẩn bị tham gia dự thi với đề tài hiếu học. Không chỉ tích cực tham gia dự thi, nhóm của bạn H còn đam mê tìm tòi, nghiên cứu khoa học và đã từng đạt giải thưởng cao.

Yêu cầu:

- Em hãy cho biết những biểu hiện của lòng tự hào về truyền thống dân tộc qua việc làm của các nhân vật trong các trường hợp trên.

- Em hãy kể những việc làm của bản thân và những người xung quanh trong việc thể hiện lòng tự hào về truyền thống của dân tộc Việt Nam.

1. Em hãy đọc bài đồng dao, quan sát hình ảnh và thực hiện yêu cầu: 

“Ăn một bát cơm

Nhớ người cày ruộng

Ăn đĩa rau muống

Nhớ người đào ao

Ăn một quả đào

Nhớ người vun gốc

Ăn một con ốc

Nhớ người đi mò

Sang đò 

Nhớ người chèo chống

Nằm võng

Nhớ người mắc dây

Đứng mát gốc cây

Nhớ người trồng trọt.”

(Đồng dao)

- Em hãy chỉ ra những truyền thống của dân tộc Việt Nam được thể hiện trong bài đồng dao và các hình ảnh trên. Hãy nêu giá trị của những truyền thống đó.

- Hãy nêu những truyền thống khác của dân tộc Việt Nam mà em biết.

1. Em hãy tìm những câu ca dao, tục ngữ nói về truyền thống của dân tộc Việt Nam và giải thích ý nghĩa.

2. Em hãy đọc nhận định dưới đây và thực hiện yêu cầu: 

Trong cuộc chiến chống đại dịch Covid-19, những giá trị tốt đẹp của văn hoá, con người Việt Nam ngày càng lan tỏa, chuyển hoá thành sức mạnh, tạo thành động lực để chúng ta vượt qua khó khăn, thực hiện “mục tiêu kép” vừa đẩy lùi được dịch bệnh, vừa phát triển kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội.

(Theo Nguyễn Đình Hoà, Luyện Thị Hồng Hạnh, Từ cuộc chiến chống đại dịch Covid-19: Suy ngẫm về sự toả sáng giá trị văn hoá Việt Nam,https://www.tapchicongsan.org.vn, ngày 22/7/2022)

Yêu cầu

- Em hãy trình bày giá trị của các truyền thống dân tộc Việt Nam được thể hiện trong đại dịch Covid-19.

- Em hãy nêu những việc làm cẩn thiết để giữ gìn, phát huy giá trị truyền thống của dân tộc Việt Nam.

3. Em hãy đọc lời bài hát sau và trả lời câu hỏi:

THƯƠNG CA TIẾNG VIỆT

Tiếng Việt ru bên nôi, tiếng mẹ thương vô bờ

Đưa con vào đời bằng vần thơ, những cánh cò bay rợp mộng mơ.

Tiếng Việt cha dạy con, những chiều bay cánh diều

Câu đồng dao bên bạn quen, cho con nhìn quê mình tình yêu.

Tiếng Việt trong bài thơ, có người xưa chinh phụ ngồi mỏi mòn đợi chờ 

chinh phu hoá đá rồi lời ca vẫn còn.

Tiếng Việt còn trong mỗi người, người Việt còn thì còn nước non

Giữ tiếng Việt như ngày nào, hào hùng xưa mãi vọng ngàn sau.

Tiếng Việt còn trong mỗi người

Hồn Việt mình còn nguyên vẹn tròn

Giữ tiếng Việt cho nối đời, lời quê hương ấy lời sắt son.

Tiếng Việt đêm xuân xưa, hát niềm thương quan họ

Câu qua cầu để lại mùa thương cho sau này ai còn niềm vương.

Tiếng Việt trên dòng sông, có điệu Nam Ai buồn

Ai chờ ai bến bờ xưa, ai chưa về ai còn đội mưa.

Tiếng Việt con đò đêm, tiếng hò ai bay giọng

Giọng hò tìm về quê hương, bằng cánh đồng hẹn hò người thương.

Tiếng Việt còn trong mỗi người, người Việt còn thì còn nước non

Giữ tiếng Việt như ngày nào, hào hùng xưa mãi vọng ngàn sau. 

Tiếng Việt còn trong mỗi người

Hồn Việt mình còn nguyên vẹn tròn

Giữ tiếng Việt cho nối đời, lời quê hương ấy lời sắt son.

(Lời: Hà Quang Minh, nhạc: Đức Trí)

- Theo em, vì sao tiếng Việt là niềm tự hào của dân tộc Việt Nam?

- Em có suy nghĩ gì về việc một số bạn trẻ hiện nay thích dùng ngôn ngữ "chat", viết tắt tuỳ ý, biến âm một cách cảm tính, sai chính tả,...? Bản thân em đã giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt như thế nào?

4. Em hãy cho biết việc làm nào sau đây thể hiện sự kế thừa, phát huy truyền thống của dân tộc. Vì sao?

a) Tích cực tìm hiểu lịch sử đấu tranh chống giặc ngoại xâm của dân tộc Việt Nam.

b) Bắt chước theo thần tượng trong phim ảnh, mạng xã hội,... thiếu sự chọn lọc.

c) Chê bai những người mặc trang phục truyền thống là lỗi thời.

d) Tìm hiểu và giới thiệu với bạn bè quốc tế về các trò chơi dân gian, lễ hội truyền thống, văn hoá ẩm thực của dân tộc Việt Nam.

e) Tham gia chương trình văn nghệ về chủ đề quê hương, đất nước, con người Việt Nam.

5. Em hãy viết đoạn văn bày tỏ lòng tự hào của bản thân đối với một truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam và đề xuất những việc làm cụ thể để giữ gìn, phát huy truyền thống đó trong thời kỳ hội nhập, phát triển.

1. Em hãy làm việc nhóm để xây dựng kế hoạch và thực hiện hành động cụ thể nhằm giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam (truyền thống hiếu học, yêu nước, hiếu thảo,...).

2. Em hãy tuyên truyền, quảng bá về truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam bằng những sản phẩm như: báo tường, đoạn phim ngắn, âm nhạc,...