SBT Giáo dục công dân 6 Bài 10: Có phải trẻ em dưới 16 tuổi không phải thực hiện nghĩa vụ công dân?

Có phải trẻ em dưới 16 tuổi không phải thực hiện nghĩa vụ công dân?

Tại khoản 3 Điều 15 Hiến pháp 2013 quy định:

"3. Công dân có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước và xã hội."

Nghĩa vụ cơ bản của công dân là những việc mà Nhà nước bắt buộc công dân phải thực hiện nhằm bảo đảm lợi ích của Nhà nước, cộng đồng và xã hội. Tuy nhiên, việc thực hiện từng nghĩa vụ cụ thể phụ thuộc vào độ tuổi, khả năng và điều kiện mà pháp luật quy định.

Trẻ em dưới 16 tuổi tuy chưa phải thực hiện một số nghĩa vụ dành cho người trưởng thành, nhưng vẫn có trách nhiệm thực hiện những nghĩa vụ phù hợp với lứa tuổi của mình như chấp hành pháp luật, tôn trọng nội quy nhà trường, giữ gìn tài sản công, kính trọng ông bà, cha mẹ, thầy cô và thực hiện các trách nhiệm đối với gia đình, nhà trường và xã hội.

Điều này cho thấy nghĩa vụ công dân không chỉ đặt ra đối với người từ đủ 16 tuổi trở lên mà còn áp dụng đối với trẻ em trong phạm vi phù hợp với độ tuổi và khả năng của các em.

Như vậy, nhận định “trẻ em dưới 16 tuổi không phải thực hiện nghĩa vụ công dân” là không chính xác. Trẻ em dưới 16 tuổi vẫn có trách nhiệm thực hiện các nghĩa vụ công dân phù hợp với độ tuổi và theo quy định của pháp luật.

SBT Giáo dục công dân 6 Bài 10: Có phải trẻ em dưới 16 tuổi không phải thực hiện nghĩa vụ công dân? (Hình từ Internet)

Nghĩa vụ cơ bản của công dân Việt Nam gồm những gì?

Nghĩa vụ cơ bản của công dân Việt Nam là những trách nhiệm quan trọng mà mỗi công dân phải thực hiện theo quy định của Hiến pháp và pháp luật. Các nghĩa vụ này không chỉ thể hiện trách nhiệm của cá nhân đối với Nhà nước mà còn góp phần xây dựng xã hội ổn định, văn minh và phát triển. Hiến pháp năm 2013 quy định nhiều nghĩa vụ cơ bản mà mọi công dân cần thực hiện.

(1) Nghĩa vụ học tập (Điều 39 Hiến pháp 2013):

Công dân có quyền và nghĩa vụ học tập.

Ví dụ: bạn M dù đã kết thúc giờ học trên lớp vẫn chủ động tìm đọc thêm sách ở thư viện và hoàn thành đầy đủ các nhiệm vụ học tập được giao. Điều đó thể hiện tinh thần thực hiện tốt nghĩa vụ học tập của công dân.

(2) Nghĩa vụ bảo vệ môi trường (Điều 43 Hiến pháp 2013):

Mọi người có quyền được sống trong môi trường trong lành và có nghĩa vụ bảo vệ môi trường.

Ví dụ: Khi tham gia dã ngoại cùng lớp, bạn N luôn mang theo túi đựng rác cá nhân, thu gom rác sau khi ăn uống và phân loại rác đúng quy định. Hành động này góp phần bảo vệ môi trường và thể hiện trách nhiệm của công dân đối với cộng đồng.

(3) Nghĩa vụ trung thành với Tổ quốc (Điều 44 Hiến pháp 2013):

- Công dân có nghĩa vụ trung thành với Tổ quốc.

- Phản bội Tổ quốc là tội nặng nhất.

Ví dụ: Khi tham gia các diễn đàn trực tuyến, bạn P luôn chia sẻ những thông tin chính xác về lịch sử, văn hóa Việt Nam và phản đối những thông tin sai lệch gây ảnh hưởng đến hình ảnh đất nước. Đây là biểu hiện của lòng trung thành với Tổ quốc.

(4) Nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc, nghĩa vụ quân sự và tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân (Điều 45 Hiến pháp 2013):

- Bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ thiêng liêng và quyền cao quý của công dân.

- Công dân phải thực hiện nghĩa vụ quân sự và tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân.

Ví dụ: Anh K sau khi nhận lệnh gọi nhập ngũ đã nghiêm túc chấp hành và tích cực rèn luyện trong quân đội để hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.

(5) Nghĩa vụ tuân theo Hiến pháp và pháp luật, tham gia bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và chấp hành những quy tắc sinh hoạt công cộng (Điều 46 Hiến pháp 2013):

Công dân có nghĩa vụ tuân theo Hiến pháp và pháp luật; tham gia bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và chấp hành những quy tắc sinh hoạt công cộng.

Ví dụ: Khi phát hiện một vụ trộm cắp tại khu dân cư, anh Q đã nhanh chóng báo cho cơ quan chức năng và hỗ trợ cung cấp thông tin cần thiết. Hành động đó thể hiện ý thức tham gia bảo vệ an ninh, trật tự xã hội.

(6) Nghĩa vụ nộp thuế theo luật định (Điều 47 Hiến pháp 2013):

Mọi người có nghĩa vụ nộp thuế theo luật định.

Ví dụ: Chị H mở cửa hàng bán quần áo và luôn thực hiện việc kê khai doanh thu, nộp thuế đầy đủ theo quy định. Đây là biểu hiện của việc chấp hành tốt nghĩa vụ nộp thuế của công dân.

Như vậy, Hiến pháp 2013 quy định các nghĩa vụ cơ bản của công dân gồm: nghĩa vụ học tập; bảo vệ môi trường; trung thành với Tổ quốc; bảo vệ Tổ quốc và thực hiện nghĩa vụ quân sự; tuân theo Hiến pháp và pháp luật, bảo vệ an ninh, trật tự xã hội; và nghĩa vụ nộp thuế.