Khoản chính của chi ngân sách Nhà nước gồm những gì? Ví dụ minh họa

Khoản chính của chi ngân sách Nhà nước gồm những gì? Ví dụ minh họa

Theo Điều 5 Luật Ngân sách Nhà nước 2025 quy định về phạm vi ngân sách nhà nước như sau:

Điều 5. Phạm vi ngân sách nhà nước

…

2. Chi ngân sách nhà nước bao gồm:

a) Chi đầu tư phát triển;

b) Chi dự trữ quốc gia;

c) Chi thường xuyên;

d) Chi trả nợ lãi;

đ) Chi viện trợ;

e) Các khoản chi khác theo quy định của pháp luật.

…

Theo đó, những khoản chính của chi ngân sách Nhà nước bao gồm:

- Chi đầu tư phát triển;

Ví dụ, Nhà nước sử dụng ngân sách để xây dựng đường cao tốc, trường học, bệnh viện công, cầu cảng hoặc đầu tư vào các dự án chuyển đổi số quốc gia.

- Chi dự trữ quốc gia;

Ví dụ: Nhà nước có thể xuất gạo từ nguồn dự trữ quốc gia để hỗ trợ người dân vùng bị bão lũ hoặc mua bổ sung vật tư y tế trong giai đoạn dịch bệnh.

- Chi thường xuyên;

Ví dụ: Ngân sách Nhà nước dùng để trả lương giáo viên, chi phí vận hành bệnh viện công hoặc hỗ trợ bảo trợ xã hội cho người có hoàn cảnh khó khăn.

- Chi trả nợ lãi;

Ví dụ: Nhà nước phải thanh toán lãi cho các khoản vay ODA hoặc trái phiếu Chính phủ đã phát hành trước đó.

- Chi viện trợ;

Ví dụ: Việt Nam có thể viện trợ vật tư y tế, lương thực hoặc hỗ trợ nhân đạo cho các nước gặp thiên tai, dịch bệnh.

- Các khoản chi khác theo quy định của pháp luật.

Ví dụ: Nhà nước có thể sử dụng ngân sách cho các nhiệm vụ đặc biệt về quốc phòng, an ninh hoặc các chương trình hỗ trợ khẩn cấp theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Như vậy, các khoản chính của chi ngân sách Nhà nước bao gồm chi đầu tư phát triển, chi dự trữ quốc gia, chi thường xuyên, chi trả nợ lãi, chi viện trợ và các khoản chi khác theo quy định pháp luật.

Những khoản chi này thể hiện vai trò của ngân sách Nhà nước trong việc duy trì hoạt động của bộ máy Nhà nước, bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội của đất nước.

Khoản chính của chi ngân sách Nhà nước gồm những gì? Ví dụ minh họa (Hình từ Internet)

Điều kiện thực hiện chi ngân sách nhà nước như thế nào?

Tại khoản 2 Điều 12 Luật Ngân sách Nhà nước 2025 quy định, chi ngân sách nhà nước chỉ được thực hiện khi đã có trong dự toán ngân sách được giao, trừ trường hợp tạm cấp ngân sách quy định tại Điều 53 Luật Ngân sách Nhà nước 2025 và đã được thủ trưởng đơn vị sử dụng ngân sách, chủ đầu tư hoặc người được ủy quyền quyết định chi đáp ứng các điều kiện trong từng trường hợp sau đây:

- Đối với chi đầu tư phát triển phải đáp ứng các điều kiện theo quy định của Luật Đầu tư công và quy định của pháp luật khác có liên quan;

- Đối với chi thường xuyên phải bảo đảm đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi ngân sách do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định; trường hợp cơ quan, đơn vị đã được cấp có thẩm quyền cho phép thực hiện theo cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm về sử dụng biên chế và kinh phí thì thực hiện theo quy chế chi tiêu nội bộ và phù hợp với dự toán được giao tự chủ;

- Đối với chi dự trữ quốc gia phải bảo đảm các điều kiện theo quy định của pháp luật về dự trữ quốc gia;

- Đối với những gói thầu thuộc các nhiệm vụ, chương trình, dự án cần phải lựa chọn nhà thầu cung cấp dịch vụ tư vấn, mua sắm hàng hóa, xây lắp phải tổ chức thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu;

- Đối với những khoản chi cho công việc thực hiện theo phương thức Nhà nước đặt hàng phải theo quy định pháp luật về giá do cấp có thẩm quyền ban hành, trừ thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thực hiện theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.