Bài 19: Thực hiện pháp luật (CTST lớp 10) | Sách giáo khoa - Chương trình GDPT 2018 (mới)

Theo em, việc thực hiện pháp luật có ý nghĩa như thế nào trong đời sống hằng ngày?

Em hãy đọc các trường hợp sau và trả lời câu hỏi.

Trường hợp 1.
Trong khu dân cư, gia đình bà A thực hiện phân loại rác thải, bỏ rác đúng nơi quy định. Không lấn chiếm lề đường làm nơi để rác sinh hoạt.

Trường hợp 2.
Bà B và một số người dân tụ tập buôn bán, lập chợ tự phát lấn chiếm lòng lề đường, cản trở giao thông. Đội quản lí trật tự đô thị đã yêu cẩu giải tán, lập biên bản xử phạt, thu giữ phương tiện. Đó là việc đội quản lí trật tự đô thị áp dụng pháp luật để xử lí hành vi vi phạm pháp luật.

- Chi tiết nào trong 2 trường hợp trên thể hiện ý thức thực hiện pháp luật của các chủ thể?
- Theo em, thực hiện pháp luật là gì? Em hãy nêu những biểu hiện của việc thực hiện pháp luật.

Em hãy đọc các trường hợp sau và trả lời câu hỏi.
Trường hợp 1.
Luật Giao thông đường bộ quy định người tham gia giao thông khi điều khiển xe máy phải đội mũ bảo hiểm. Khi điều khiển xe máy A đã tự giác thực hiện việc đội mũ bảo hiểm.
Trường hợp 2.
Ông D năm nay ngoài 60 tuổi, ông đến Phòng Công chứng để lập di chúc. Nội dung di chúc sẽ để lại toàn bộ tài sản cho vợ và các con.
Trường hợp 3.
Cơ quan thuế ra quyết định xử phạt đối với người kinh doanh có hành vi trốn thuế.
Trường hợp 4.
Anh A không vận chuyển, tàng trữ, lưu hành, mua bán tiền giả.

- Theo em, đâu là hành vi hợp pháp của chủ thể trong các trường hợp trên?
- Học sinh có cần thực hiện pháp luật hay không? Vì sao?

Em hãy đọc các tình huống sau và trả lời câu hỏi.

Tình huống 1. 
H là học sinh lớp 10, có đam mê hội hoạ. Một hôm, bố H bảo:
- Theo bố, con đam mê hội hoạ tất nhiên là tốt. Nhưng con nên nên tập trung học những môn thi trung học phổ thông quốc gia.
Mẹ H tiếp lời:

- Mẹ cũng nghĩ như bố! Đam mê và học hành nên cùng phát triển con ạ!
Được sự động viên của bố mẹ, H đạt được kết quả học tập tốt, tham gia kì thi vẽ tranh Vì một Việt Nam xanh tươi, nhờ vào năng lực và quyết tâm, kì thi đó H đoạt giải Nhất.

- H đã thực hiện quyền và nghĩa vụ gì của công dân Việt Nơm? Trong câu chuyện trên, H đã sử dụng quyền đó như thế nào?
- Xung quanh em có trường hợp nào đã sử dụng tốt quyền công dân? Hãy chia sẻ cùng các bạn và thầy cô.

Tình huống 2.
Trên đường đi học về, T và V nhặt được một túi xách, trong đó có 150 triệu đồng. T nói với V:
- Đây là tài sản của người khác đánh rơi, phải đem đến cơ quan công an để tìm chủ sở hữu.
Nhưng V lại không đồng ý và nói với T:
- Đây là của rơi vô chủ nên chúng ta có thể mang về chia nhau sử dụng.

- Em đồng ý với cách ứng xử của T hay V? Tại sao?

- Theo em, giao nộp tài sản nhặt được có phải là tuân thủ pháp luật không?

1. Em đồng ý hay không đồng ý với nhận định nào dưới đây? Vì sao?
a. Mọi cá nhân, tổ chức đều được thực hiện pháp luật dưới hình thức áp dụng pháp luật.
b. Cấp dưỡng cho con sau li hôn là thi hành pháp luật.
c. Không kết hôn giữa những người chưa đủ tuổi theo quy định pháp luật là tuân thủ pháp luật.
d. Đi bầu cử khi đủ tuổi theo quy định pháp luật là sử dụng pháp luật.

2. Em hãy cho biết các hành vi sau ứng với những hình thức thực hiện pháp luật nào. Vì sao?
a. Không sử dụng điện thoại khi điều khiển xe máy.
b. Thực hiện thủ tục cấp Căn cước công dân.
c. Thực hiện nghĩa vụ đóng thuế.
d. Lựa chọn nghề nghiệp, công việc và nơi làm việc.
đ. Thực hiện các quy định về phòng bệnh và khám, chữa bệnh.
e. Xét xử các hành vi vi phạm pháp luật hình sự.
g. Thực hiện quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm.
h. Không tàng trữ trái phép chất ma tuý.

3. Em hãy đọc tình huống sau và thực hiện yêu cầu.
Anh N năm nay 22 tuổi, vừa tốt nghiệp đại học và được Công ti A tuyển dụng với mức lương cao. Cùng lúc đó, anh N nhận được lệnh gọi nhập ngũ của Ban Chỉ huy quân sự địa phương. Anh N không biết phải xử lí như thế nào. Tâm sự với bạn thì nhận được lời khuyên:
- Theo mình, bạn nên nhập ngũ. Vì đây là nghĩa vụ của công dân.

Sau vài ngày suy nghĩ, N quyết định sẽ lên đường nhập ngũ. Anh cho rằng đó vừa là trách nhiệm, vừa là nghĩa vụ thiêng liêng của mỗi công dân đối với Tổ quốc.

Em hãy chia sẻ hiểu biết của bản thân về trách nhiệm tham gia nghĩa vụ quân sự.

4. Em hãy đóng vai và xử lí tình huống sau:
H và M là bạn thân học chung lớp 10B. Gần đây, H thấy M có các biểu hiện khác lạ, thường xuyên bỏ học. Giờ ra chơi, H phát hiện M lén vào nhà vệ sinh để sử dụng chất kích thích. H lên tiếng khuyên can:
- Sao bạn lại làm thế, mình còn nhỏ, sử dụng những thứ này không tốt cho sức khoẻ đâu!
M đáp:
- Mình chỉ thử cho vui thôi. Không sao đâu!
H lo lắng nói:
- Mình thấy sức khoẻ bạn dạo này không ổn. Bạn hay nghỉ học, ngủ gật trong lớp nữa.
Nghe vậy, M tỏ vẻ khó chịu:
- Thôi không phải việc của bạn, bạn đừng nói nữa.

1. Em hãy viết đoạn văn (khoảng 100 chữ) để nhắc nhở bản thân nghiêm túc tuân thủ pháp luật khỉ tham gia giao thông.

2. Em hãy đánh giá hành vi thực hiện pháp luật của bản thân trong thời gian vừa qua và đề ra ít nhất 03 điều cần phát huy, 03 điều cần thay đổi.