GDKTPL 10 Bài 21: Vì sao nói Hội đồng nhân dân là cơ quan đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân địa phương?

Chức năng của Hội đồng nhân dân gồm những gì?

Căn cứ khoản 1 Điều 5 Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025, Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân, quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương, giám sát việc tuân theo Hiến pháp và pháp luật, giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước ở địa phương; chịu trách nhiệm trước Nhân dân địa phương và cơ quan nhà nước cấp trên.

Trên cơ sở quy định của pháp luật, có thể thấy Hội đồng nhân dân thực hiện ba chức năng cơ bản gồm: chức năng đại diện, chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương và chức năng giám sát. Cụ thể:

- Chức năng đại diện: là chức năng thể hiện Hội đồng nhân dân là cơ quan đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân địa phương.

Nội dung:

+ Đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân địa phương.

+ Chịu trách nhiệm trước Nhân dân địa phương và cơ quan nhà nước cấp trên.

- Chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương: là chức năng thể hiện Hội đồng nhân dân quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương theo quy định của pháp luật.

Nội dung:

+ Quyết định các chủ trương, biện pháp phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

+ Quyết định các biện pháp bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội ở địa phương.

+ Quyết định các vấn đề về ngân sách địa phương và những vấn đề quan trọng khác thuộc thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

+ Thực hiện chức năng quyết định thông qua việc ban hành nghị quyết theo quy định của pháp luật.

- Chức năng giám sát: là chức năng thể hiện Hội đồng nhân dân giám sát việc tuân theo Hiến pháp, pháp luật và giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước ở địa phương.

Tóm lại, ba chức năng đại diện, quyết định và giám sát có mối quan hệ chặt chẽ, bổ trợ cho nhau, góp phần bảo đảm Hội đồng nhân dân thực hiện đúng vị trí là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân; quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương và giám sát việc tuân theo Hiến pháp, pháp luật, giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước ở địa phương theo quy định của pháp luật.

GDKTPL 10 Bài 21: Vì sao nói Hội đồng nhân dân là cơ quan đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân địa phương? (Hình từ Internet)

Vì sao nói Hội đồng nhân dân là cơ quan đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân địa phương?

Hội đồng nhân dân được xem là cơ quan đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân địa phương vì đây là cơ quan do cử tri địa phương trực tiếp bầu ra thông qua bầu cử. Việc được nhân dân lựa chọn tạo cơ sở để Hội đồng nhân dân thay mặt nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước ở địa phương, đồng thời phản ánh ý chí, nguyện vọng và lợi ích chính đáng của người dân trong quá trình quyết định các vấn đề quan trọng.

Vai trò đại diện của Hội đồng nhân dân còn được thể hiện ở việc cơ quan này phản ánh ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của mình. Thông qua hoạt động của các đại biểu Hội đồng nhân dân, ý kiến, kiến nghị của cử tri được tiếp nhận, xem xét và phản ánh đến các cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó, Hội đồng nhân dân quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương thông qua việc ban hành nghị quyết theo thẩm quyền. Những quy định này có ý nghĩa quan trọng trong việc tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân tại địa phương.

Vì vậy, Hội đồng nhân dân là cơ quan đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân địa phương. Thông qua việc quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương, Hội đồng nhân dân góp phần bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân được thực hiện trên thực tế.