GDKTPL 10 Bài 15: Có phải ở Việt Nam, ba quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp được tách biệt và độc lập không?

Có phải ở Việt Nam, ba quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp được tách biệt và độc lập không?

Tại khoản 3 Điều 2 Hiến pháp 2013 quy định như sau:

Điều 2.

…

3. Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp.

Theo đó, ở Việt Nam, quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp. Vì vậy, nhận định "ba quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp được tách biệt và độc lập" là không đúng.

Mặc dù quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp được giao cho các cơ quan khác nhau thực hiện, nhưng sự phân công này nhằm bảo đảm tính chuyên môn hóa, nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước và tránh sự chồng chéo trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ. Theo Hiến pháp 2013, Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp; Chính phủ thực hiện quyền hành pháp; Tòa án nhân dân thực hiện quyền tư pháp.

Tuy nhiên, các cơ quan này không hoạt động tách biệt và độc lập với nhau mà có sự phối hợp trong quá trình thực hiện quyền lực nhà nước. Sự phối hợp này góp phần bảo đảm các hoạt động lập pháp, hành pháp và tư pháp được thực hiện thống nhất, đồng bộ, hướng đến mục tiêu phục vụ Nhân dân, bảo vệ lợi ích của Nhà nước và xã hội.

Bên cạnh sự phân công và phối hợp, Hiến pháp 2013 còn nhấn mạnh nguyên tắc kiểm soát quyền lực giữa các cơ quan nhà nước. Đây là điểm mới quan trọng so với các bản Hiến pháp trước đây, thể hiện yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trong đó quyền lực nhà nước phải được giám sát và kiểm soát nhằm ngăn ngừa lạm quyền, bảo đảm mọi hoạt động của các cơ quan nhà nước đều tuân thủ Hiến pháp và pháp luật. Việc kiểm soát quyền lực được thực hiện trong khuôn khổ nguyên tắc quyền lực nhà nước thống nhất, có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước theo quy định của Hiến pháp.

Như vậy, có thể khẳng định rằng ở Việt Nam, ba quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp không được thực hiện một cách tách biệt và độc lập mà được tổ chức theo nguyên tắc quyền lực nhà nước thống nhất, có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước. Nguyên tắc này vừa bảo đảm tính thống nhất của quyền lực nhà nước, vừa góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước và bảo đảm việc thực hiện quyền lực luôn đặt dưới sự điều chỉnh của Hiến pháp và pháp luật.

GDKTPL 10 Bài 15: Có phải ở Việt Nam, ba quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp được tách biệt và độc lập không? (Hình từ Internet)

Cơ quan nào ở Việt Nam có quyền lập pháp?

Tại Điều 69 Hiến pháp 2013 có quy định như sau:

Điều 69.

Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước.

Theo đó, Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân và là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Đồng thời, Quốc hội là cơ quan thực hiện quyền lập hiến và quyền lập pháp. Theo quy định của Hiến pháp, Quốc hội là cơ quan duy nhất thực hiện quyền lập pháp, có trách nhiệm ban hành Hiến pháp và luật, bộ luật, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước.

Việc Hiến pháp giao quyền lập pháp cho Quốc hội nhằm bảo đảm các đạo luật được ban hành phản ánh ý chí, nguyện vọng của Nhân dân, đồng thời tạo cơ sở pháp lý để điều chỉnh các quan hệ xã hội và tổ chức hoạt động của bộ máy nhà nước.