SBT GDKTPL 10 Bài 14: Có phải việc lấy ý kiến của nhân dân khi sửa đổi Hiến pháp là không cần thiết vì chỉ có Quốc hội là cơ quan có quyền lập hiến?

Có phải việc lấy ý kiến của nhân dân khi sửa đổi Hiến pháp là không cần thiết vì chỉ có Quốc hội là cơ quan có quyền lập hiến?

Theo khoản 1 Điều 70 Hiến pháp 2013 quy định, Quốc hội là cơ quan có nhiệm vụ làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp.

Bên cạnh đó, khoản 3 Điều 120 Hiến pháp 2013 quy định Ủy ban dự thảo Hiến pháp soạn thảo, tổ chức lấy ý kiến Nhân dân và trình Quốc hội dự thảo Hiến pháp.

Quy định này cho thấy mặc dù Quốc hội là cơ quan duy nhất có quyền làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp, nhưng việc lấy ý kiến Nhân dân là một nội dung quan trọng trong quy trình làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp theo quy định của Hiến pháp.

Quốc hội là cơ quan đại diện cao nhất của nhân dân, được nhân dân bầu ra và thay mặt nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước. Vì vậy, mọi hoạt động của Quốc hội, đặc biệt là hoạt động lập hiến, đều phải hướng đến việc bảo đảm và phản ánh đầy đủ ý chí, nguyện vọng cũng như lợi ích chính đáng của nhân dân.

Hiến pháp là đạo luật cơ bản của Nhà nước, có hiệu lực pháp lý cao nhất và là nền tảng cho toàn bộ hệ thống pháp luật. Những quy định trong Hiến pháp tác động trực tiếp đến tổ chức bộ máy nhà nước, quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân cũng như các vấn đề quan trọng của quốc gia. Chính vì vậy, việc lấy ý kiến Nhân dân khi sửa đổi Hiến pháp có ý nghĩa quan trọng, góp phần bảo đảm tính dân chủ, khách quan và toàn diện trong quy trình làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp.

Thông qua việc tham gia đóng góp ý kiến, người dân có cơ hội trực tiếp bày tỏ quan điểm, phản ánh những vấn đề phát sinh trong thực tiễn và đề xuất những giải pháp phù hợp với nhu cầu của xã hội. Đây cũng là cơ sở để Ủy ban dự thảo Hiến pháp nghiên cứu, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua.

Hơn nữa, việc lấy ý kiến Nhân dân còn góp phần nâng cao sự đồng thuận xã hội và tăng cường tính chính danh của Hiến pháp sau khi được ban hành. Khi người dân được tham gia vào quá trình sửa đổi Hiến pháp, họ sẽ hiểu rõ hơn về nội dung của các quy định mới, đồng thời có ý thức tôn trọng và chấp hành Hiến pháp một cách tự giác hơn. Điều này thể hiện nguyên tắc quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân và khẳng định bản chất dân chủ của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Như vậy, nhận định "việc lấy ý kiến của Nhân dân khi sửa đổi Hiến pháp là không cần thiết vì chỉ có Quốc hội là cơ quan có quyền lập hiến" là không chính xác. Mặc dù Quốc hội là cơ quan duy nhất có quyền làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp theo Hiến pháp 2013, nhưng việc tổ chức lấy ý kiến Nhân dân là một bước quan trọng trong quy trình xây dựng, sửa đổi Hiến pháp theo khoản 3 Điều 120 Hiến pháp 2013.

Điều này góp phần bảo đảm Hiến pháp phản ánh đầy đủ ý chí, nguyện vọng của Nhân dân, tăng cường tính dân chủ và tạo sự đồng thuận xã hội đối với đạo luật có hiệu lực pháp lý cao nhất của Nhà nước.

SBT GDKTPL 10 Bài 14: Có phải việc lấy ý kiến của nhân dân khi sửa đổi Hiến pháp là không cần thiết vì chỉ có Quốc hội là cơ quan có quyền lập hiến? (Hình từ Internet)

Vì sao nhân dân cần tham gia góp ý khi sửa đổi Hiến pháp?

Hiến pháp là luật quan trọng nhất của một quốc gia, là nền tảng để xây dựng và hoàn thiện toàn bộ hệ thống pháp luật. Nội dung của Hiến pháp không chỉ quy định về tổ chức bộ máy nhà nước mà còn liên quan trực tiếp đến quyền, nghĩa vụ và lợi ích của mỗi công dân. Chính vì vậy, mỗi sự thay đổi trong Hiến pháp đều có thể ảnh hưởng đến đời sống của toàn xã hội. Do đó, việc nhân dân tham gia góp ý khi sửa đổi Hiến pháp là rất cần thiết và có ý nghĩa quan trọng.

Trước hết, nhân dân là những người trực tiếp chịu tác động từ các quy định của Hiến pháp. Những quy định này ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực như học tập, lao động, kinh doanh, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân. Vì vậy, việc lắng nghe ý kiến của nhân dân sẽ giúp cơ quan có thẩm quyền hiểu rõ hơn những vấn đề đang tồn tại trong thực tế cũng như những mong muốn, nguyện vọng của người dân. Từ đó, nội dung sửa đổi Hiến pháp sẽ phù hợp hơn với điều kiện phát triển của đất nước và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của xã hội.

Bên cạnh đó, việc lấy ý kiến của nhân dân còn góp phần phát huy tinh thần dân chủ và trách nhiệm của mỗi công dân đối với những vấn đề quan trọng của quốc gia. Khi được tham gia đóng góp ý kiến, người dân sẽ có cơ hội bày tỏ quan điểm của mình, đồng thời hiểu rõ hơn về vai trò và ý nghĩa của Hiến pháp. Điều này không chỉ tạo sự đồng thuận trong xã hội mà còn nâng cao ý thức tôn trọng, chấp hành và bảo vệ Hiến pháp sau khi được sửa đổi.

Ngoài ra, sự tham gia của nhân dân còn giúp quá trình sửa đổi Hiến pháp trở nên toàn diện và khách quan hơn. Mỗi người dân đều có những trải nghiệm và góc nhìn khác nhau trong cuộc sống, vì vậy những ý kiến đóng góp từ nhiều tầng lớp xã hội sẽ giúp phát hiện những vấn đề mà cơ quan soạn thảo có thể chưa nhìn thấy.

Nhờ đó, Hiến pháp sau khi được sửa đổi sẽ có chất lượng cao hơn, phản ánh đúng thực tiễn và nhận được sự đồng thuận rộng rãi của xã hội. Vì những lý do đó, việc nhân dân tham gia góp ý khi sửa đổi Hiến pháp không chỉ là cần thiết mà còn góp phần xây dựng một bản Hiến pháp phù hợp với thực tiễn, đáp ứng lợi ích chung của đất nước và của mọi công dân.