SBT GDCD 8 KNTT Bài 5: Người dân có quyền tố cáo hành vi khai thác khoáng sản trái phép không?

Khai thác khoáng sản là hoạt động gì?

Căn cứ khoản 23 Điều 2 Luật Địa chất và Khoáng sản 2024, được sửa đổi bởi khoản 1 Điều 1 Luật Địa chất và khoáng sản sửa đổi 2025 quy định:

Khai thác khoáng sản là hoạt động nhằm đưa khoáng sản ra khỏi nơi thành tạo tự nhiên, bao gồm: xây dựng cơ bản mỏ, khai đào, bơm hút, lọc tách, phân loại và các hoạt động khác có liên quan theo dự án đầu tư khai thác khoáng sản hoặc phương án khai thác khoáng sản. Sản phẩm của hoạt động khai thác khoáng sản là khoáng sản nguyên khai.

Theo đó, khai thác khoáng sản là hoạt động nhằm đưa các loại khoáng sản ra khỏi nơi hình thành tự nhiên để phục vụ nhu cầu sử dụng, sản xuất hoặc chế biến trong nhiều lĩnh vực của đời sống và kinh tế, bao gồm nhiều công đoạn liên quan như xây dựng cơ bản mỏ, khai đào, bơm hút, lọc tách, phân loại và các hoạt động khác có liên quan theo dự án đầu tư khai thác khoáng sản hoặc phương án khai thác khoáng sản.

Sau quá trình khai thác, sản phẩm thu được thường là khoáng sản nguyên khai, tức là khoáng sản vừa được đưa ra khỏi môi trường tự nhiên và chưa qua quá trình chế biến sâu.

SBT GDCD 8 KNTT Bài 5: Người dân có quyền tố cáo hành vi khai thác khoáng sản trái phép không? (Hình từ Internet)

SBT GDCD 8 KNTT Bài 5: Người dân có quyền tố cáo hành vi khai thác khoáng sản trái phép không?

Căn cứ theo Điều 30 Hiến pháp 2013 có quy định:

Điều 30.

1. Mọi người có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về những việc làm trái pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

2. Cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền phải tiếp nhận, giải quyết khiếu nại, tố cáo. Người bị thiệt hại có quyền được bồi thường về vật chất, tinh thần và phục hồi danh dự theo quy định của pháp luật.

3. Nghiêm cấm việc trả thù người khiếu nại, tố cáo hoặc lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo để vu khống, vu cáo làm hại người khác.

Căn cứ theo khoản 1 Điều 2 Luật Tố cáo 2018 có quy định:

Giải thích từ ngữ

Trong Luật này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:

1. Tố cáo là việc cá nhân theo thủ tục quy định của Luật này báo cho cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền biết về hành vi vi phạm pháp luật của bất kỳ cơ quan, tổ chức, cá nhân nào gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân, bao gồm:

a) Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật trong việc thực hiện nhiệm vụ, công vụ;

b) Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước trong các lĩnh vực.

...

Theo đó, khai thác khoáng sản trái phép là hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực khoáng sản, có thể gây ảnh hưởng đến môi trường, tài nguyên thiên nhiên và lợi ích chung của xã hội. Khi phát hiện hành vi này, người dân có quyền tố cáo cho cơ quan hoặc người có thẩm quyền biết để xem xét, xử lý theo quy định.

Việc thực hiện quyền tố cáo không chỉ giúp bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức, cá nhân mà còn góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.

Như vậy, người dân hoàn toàn có quyền tố cáo hành vi khai thác khoáng sản trái phép theo quy định của pháp luật.