Giáo dục kinh tế pháp luật 11 Bài 21: Mê tín dị đoạn không phải là tự do tôn giáo và tín ngưỡng đúng không?

Xuất bản: 16-08-2026
Có đúng không khi cho rằng tự do tôn giáo và tín ngưỡng không bao gồm mê tín dị đoan? Học sinh cần làm gì để phòng, chống mê tín dị đoan trong cuộc sống?

Mê tín dị đoan không phải là tự do tín ngưỡng, tôn giáo đúng không?

Tín ngưỡng, tôn giáo là nhu cầu tinh thần chính đáng của con người và được Nhà nước tôn trọng, bảo hộ, bảo đảm thực hiện theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo không đồng nghĩa với việc mọi hành vi gắn với niềm tin đều được pháp luật bảo vệ. Vì vậy, có ý kiến cho rằng: "Mê tín dị đoan không phải là tự do tín ngưỡng, tôn giáo". Đây là nhận định đúng.

Căn cứ khoản 1 Điều 2 Luật Tín ngưỡng, tôn giáo 2016 giải thích tín ngưỡng là niềm tin của con người được thể hiện thông qua những lễ nghi gắn liền với phong tục, tập quán truyền thống để mang lại sự bình an về tinh thần cho cá nhân và cộng đồng.

Bên cạnh đó, khoản 1 Điều 24 Hiến pháp 2013 quy định:

"Mọi người có quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo, theo hoặc không theo một tôn giáo nào. Các tôn giáo bình đẳng trước pháp luật.."

Tuy nhiên, quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật. Khoản 3 Điều 24 Hiến pháp 2013 quy định:

"Không ai được xâm phạm tự do tín ngưỡng, tôn giáo hoặc lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để vi phạm pháp luật."

Đồng thời, khoản 5 Điều 5 Luật Tín ngưỡng, tôn giáo 2016 quy định một trong những hành vi bị nghiêm cấm là: "Lợi dụng hoạt động tín ngưỡng, hoạt động tôn giáo để trục lợi".

Theo các quy định trên, pháp luật bảo vệ quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của mọi người khi việc thực hiện quyền này phù hợp với quy định của pháp luật, không xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của người khác và lợi ích của Nhà nước, xã hội.

Trong thực tế, mê tín dị đoan thường được hiểu là việc tin tưởng một cách mù quáng vào những điều không có cơ sở khoa học, từ đó dẫn đến những hành vi gây ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống cá nhân, gia đình hoặc xã hội. Những hành vi này không phải là nội dung của quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo được pháp luật bảo vệ, đặc biệt khi có hành vi lợi dụng niềm tin tín ngưỡng, tôn giáo để trục lợi hoặc vi phạm pháp luật.

Tóm lại, nhận định "Mê tín dị đoan không phải là tự do tín ngưỡng, tôn giáo" là đúng, vì quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo chỉ được Nhà nước tôn trọng và bảo đảm khi được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật. Các hành vi lợi dụng hoạt động tín ngưỡng, hoạt động tôn giáo để trục lợi hoặc thực hiện hành vi vi phạm pháp luật không thuộc phạm vi bảo vệ của quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo.

me-tin-di-doan

Mê tín dị đoạn không phải là tự do tôn giáo và tín ngưỡng đúng không? (Hình từ Internet)

Học sinh cần làm gì để phòng, chống mê tín dị đoan trong cuộc sống?

Mê tín dị đoan có thể ảnh hưởng tiêu cực đến nhận thức, đời sống của cá nhân, gia đình và xã hội. Vì vậy, mỗi học sinh cần nâng cao hiểu biết, có thái độ đúng đắn trước các hoạt động liên quan đến tín ngưỡng, tôn giáo, đồng thời chủ động phòng, chống các biểu hiện mê tín dị đoan trong cuộc sống.

Để phòng, chống mê tín dị đoan trong cuộc sống, học sinh cần:

- Chủ động học tập, tìm hiểu kiến thức pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo để nhận biết sự khác nhau giữa hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo hợp pháp với các hành vi mê tín dị đoan, lợi dụng niềm tin để trục lợi hoặc vi phạm pháp luật.

- Rèn luyện tư duy khoa học, có khả năng đánh giá thông tin một cách khách quan, không tin tưởng hoặc làm theo những lời tuyên truyền thiếu căn cứ, các hình thức bói toán, xem tướng, chữa bệnh bằng phương pháp phản khoa học hoặc các hành vi mê tín dị đoan khác.

- Tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của bản thân và người khác, đồng thời không tham gia, cổ súy hoặc tiếp tay cho những hành vi lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để trục lợi, lừa đảo hoặc gây ảnh hưởng xấu đến xã hội.

- Kịp thời thông báo cho gia đình, thầy cô hoặc cơ quan có thẩm quyền khi phát hiện các hành vi lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để lừa đảo, trục lợi hoặc thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật.

Tóm lại, để phòng, chống mê tín dị đoan, học sinh cần trang bị kiến thức, rèn luyện tư duy khoa học, tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo và có thái độ kiên quyết trước những hành vi lợi dụng niềm tin để thực hiện mục đích xấu. Việc thực hiện tốt những điều này không chỉ giúp bảo vệ bản thân mà còn góp phần xây dựng đời sống văn hóa lành mạnh, văn minh trong cộng đồng.

Thông tin trong bài viết do hệ thống cung cấp nhằm mục đích tham khảo và hỗ trợ học tập.

Chúng tôi không bảo đảm tính đầy đủ tuyệt đối trong mọi bối cảnh và khuyến nghị người học luôn kiểm tra, đối chiếu với tài liệu chính thức.

Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail: AIGiaoDuc@ThuVienPhapLuat.vn

12 | nguyenphucanh
Giáo dục Kinh tế & Pháp luật

Gửi góp ý