GDKTPL 10 Bài 21: Có phải Hội đồng nhân dân các cấp có cùng chức năng là quyết định các vấn đề của địa phương nên đều thực hiện nhiệm vụ giống nhau?

Có phải Hội đồng nhân dân các cấp có cùng chức năng là quyết định các vấn đề của địa phương nên đều thực hiện nhiệm vụ giống nhau?

Nhận định "Hội đồng nhân dân các cấp có cùng chức năng là quyết định các vấn đề của địa phương nên đều thực hiện nhiệm vụ giống nhau" là không đúng.

Mặc dù Hội đồng nhân dân các cấp đều có chung chức năng là quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc các cấp đều thực hiện những nhiệm vụ giống nhau. Chức năng là phương diện hoạt động chung của Hội đồng nhân dân, còn nhiệm vụ cụ thể được xác định theo từng cấp chính quyền địa phương.

Sự khác nhau về nhiệm vụ của Hội đồng nhân dân các cấp thể hiện ở phạm vi và nội dung các vấn đề được quyết định theo thẩm quyền của từng cấp. Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định những vấn đề thuộc phạm vi của chính quyền địa phương cấp tỉnh, trong đó có các chiến lược, cơ chế, chính sách để phát triển kinh tế - xã hội và các ngành, lĩnh vực của địa phương. Trong khi đó, Hội đồng nhân dân cấp xã quyết định những vấn đề thuộc phạm vi của chính quyền địa phương cấp xã, như các chính sách, biện pháp để phát triển kinh tế - xã hội và các nhiệm vụ gắn với quản lý, phát triển địa bàn theo thẩm quyền.

Sự khác biệt về nhiệm vụ, quyền hạn của Hội đồng nhân dân các cấp cũng phù hợp với việc phân định thẩm quyền giữa chính quyền địa phương cấp tỉnh và cấp xã. Theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương, việc phân định thẩm quyền nhằm xác định rõ nội dung, phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn mà mỗi cấp được quyết định, tổ chức thực hiện và chịu trách nhiệm, đồng thời bảo đảm không trùng lặp, chồng chéo giữa các cấp chính quyền địa phương.

Như vậy, mặc dù Hội đồng nhân dân các cấp đều có cùng chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương, nhưng nhiệm vụ cụ thể của mỗi cấp không giống nhau. Nhiệm vụ của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh và Hội đồng nhân dân cấp xã được phân định theo phạm vi, nội dung và thẩm quyền của từng cấp chính quyền địa phương.

GDKTPL 10 Bài 21: Có phải Hội đồng nhân dân các cấp có cùng chức năng là quyết định các vấn đề của địa phương nên đều thực hiện nhiệm vụ giống nhau? (Hình từ Internet)

Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân được quy định như thế nào?

Theo quy định tại Điều 4 Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025 thì nguyên tắc tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương như sau:

- Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, quản lý xã hội bằng pháp luật; thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ.

Hội đồng nhân dân hoạt động theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số.

- Tổ chức chính quyền địa phương tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu quản trị địa phương chuyên nghiệp, hiện đại, thực hiện hiệu quả ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương, bảo đảm trách nhiệm giải trình gắn với cơ chế kiểm soát quyền lực.

- Bảo đảm quyền con người, quyền công dân; xây dựng chính quyền địa phương gần Nhân dân, phục vụ Nhân dân, phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, chịu sự kiểm tra, giám sát của Nhân dân; thực hiện đầy đủ cơ chế phản biện xã hội của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương.

- Bảo đảm nền hành chính minh bạch, thống nhất, thông suốt, liên tục.

- Những công việc thuộc thẩm quyền của chính quyền địa phương phải do chính quyền địa phương quyết định và tổ chức thực hiện; phát huy vai trò tự chủ và tự chịu trách nhiệm của chính quyền địa phương.

- Phân định rõ thẩm quyền giữa cơ quan nhà nước ở trung ương và chính quyền địa phương; giữa chính quyền địa phương cấp tỉnh và chính quyền địa phương cấp xã.