Có phải mọi người có quyền tự do kinh doanh tất cả các ngành, nghề theo sở thích của bản thân?

Có phải mọi người có quyền tự do kinh doanh tất cả các ngành, nghề theo sở thích của bản thân?

Nhận định “Mọi người có quyền tự do kinh doanh tất cả các ngành, nghề theo sở thích của bản thân” là sai.

Theo Điều 33 Hiến pháp 2013 quy định:

Điều 33.

Mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm.

Quy định này khẳng định mỗi người có quyền lựa chọn ngành, nghề và hình thức kinh doanh phù hợp với khả năng, sở thích và điều kiện của bản thân. Tuy nhiên, quyền tự do kinh doanh không có nghĩa là cá nhân được phép kinh doanh bất cứ ngành, nghề nào mà mình mong muốn.

Trên thực tế, quyền tự do kinh doanh phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật. Mỗi người có quyền kinh doanh trong những ngành, nghề mà pháp luật không cấm. Đối với ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, người kinh doanh phải đáp ứng các điều kiện theo quy định pháp luật. Vì vậy, không phải mọi ngành, nghề mà cá nhân mong muốn đều có thể tự do kinh doanh mà không bị giới hạn.

Chẳng hạn, một người dù muốn kiếm lợi nhuận từ việc mua bán trái phép chất ma túy cũng không được phép thực hiện vì đây là hành vi bị pháp luật nghiêm cấm. Hoạt động này không chỉ gây hại cho sức khỏe con người mà còn có thể làm phát sinh nhiều tệ nạn và hành vi phạm pháp khác.

Bên cạnh đó, một số ngành, nghề tuy không bị cấm nhưng người kinh doanh vẫn phải đáp ứng những điều kiện nhất định. Ví dụ, khi mở cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, chủ cơ sở phải tuân thủ các quy định liên quan đến an toàn thực phẩm và các yêu cầu pháp lý khác. Điều này cho thấy quyền tự do kinh doanh luôn gắn liền với nghĩa vụ tuân thủ pháp luật.

Vì vậy, mọi người có quyền lựa chọn ngành, nghề kinh doanh theo sở thích của mình, nhưng sự lựa chọn đó phải nằm trong giới hạn mà pháp luật cho phép. Việc tuân thủ các quy định về kinh doanh vừa bảo đảm quyền lợi của cá nhân, vừa góp phần bảo vệ cộng đồng và duy trì môi trường kinh doanh lành mạnh.

Có phải mọi người có quyền tự do kinh doanh tất cả các ngành, nghề theo sở thích của bản thân? (Hình từ Internet)

Các ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh theo quy định pháp luật

Căn cứ cứ Điều 6 Luật Đầu tư 2025 (bổ sung bởi điểm a khoản 1 Điều 1 Luật Đầu tư sửa đổi 2026 có hiệu lực từ ngày 01/01/2027) quy định, cấm các hoạt động đầu tư kinh doanh sau đây:

- Kinh doanh các chất ma túy quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo Luật Đầu tư 2025;

- Kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật quy định tại Phụ lục II ban hành kèm theo Luật Đầu tư 2025;

- Kinh doanh mẫu vật các loài thực vật, động vật hoang dã có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên quy định tại Phụ lục I của Công ước về buôn bán quốc tế các loài thực vật, động vật hoang dã nguy cấp; mẫu vật các loài thực vật rừng, động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm Nhóm I có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên quy định tại Phụ lục III ban hành kèm theo Luật Đầu tư 2025;

- Kinh doanh mại dâm;

- Mua, bán người, mô, xác, bộ phận cơ thể người, bào thai người;

- Hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người;

- Kinh doanh pháo nổ;

- Kinh doanh dịch vụ đòi nợ;

- Kinh doanh mua bán bảo vật quốc gia;

- Kinh doanh xuất khẩu di vật, cổ vật;

- Kinh doanh thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.

- Kinh doanh khí N2O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp, trừ mục đích y tế, công nghệ thực phẩm, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học và mục đích khác theo quy định của Chính phủ (bổ sung bởi điểm a khoản 1 Điều 1 Luật Đầu tư sửa đổi 2026 có hiệu lực từ ngày 01/01/2027).

Căn cứ điều kiện kinh tế - xã hội và yêu cầu quản lý nhà nước trong từng thời kỳ, Chính phủ rà soát các ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh và trình Quốc hội sửa đổi, bổ sung Điều này và các Phụ lục ban hành kèm theo Luật Đầu tư 2025.