Công dân đóng góp ý kiến về những vấn đề chung của đất nước, xã hội là thực hiện quyền tự do ngôn luận, báo chí đúng không?

Công dân đóng góp ý kiến về những vấn đề chung của đất nước, xã hội là thực hiện quyền tự do ngôn luận, báo chí đúng không?

Việc công dân đóng góp ý kiến về những vấn đề chung của đất nước và xã hội là một biểu hiện của việc thực hiện quyền tự do ngôn luận. Bởi lẽ, quyền tự do ngôn luận cho phép công dân được bày tỏ suy nghĩ, quan điểm, nhận xét và nguyện vọng của mình đối với những vấn đề mà bản thân quan tâm.

Việc đưa ra ý kiến xuất phát từ sự tự nguyện của mỗi người, không chịu sự ép buộc hay cưỡng chế của bất kỳ ai. Hiến pháp 2013 cũng ghi nhận quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin của công dân và quyền tham gia thảo luận, kiến nghị về những vấn đề của địa phương và cả nước.

Công dân có thể thực hiện quyền này bằng nhiều hình thức khác nhau như phát biểu tại các cuộc họp, đóng góp ý kiến khi cơ quan có thẩm quyền lấy ý kiến nhân dân, gửi kiến nghị hoặc phản ánh về những vấn đề trong đời sống. Khi ý kiến được thể hiện thông qua báo chí, chẳng hạn phát biểu, cung cấp thông tin, đóng góp ý kiến, kiến nghị hoặc phản ánh trên báo chí, thì việc này có thể đồng thời là cách công dân thực hiện quyền tự do ngôn luận và quyền của công dân trên báo chí. Pháp luật về báo chí cũng ghi nhận công dân có quyền phát biểu ý kiến về tình hình đất nước, tham gia đóng góp ý kiến, kiến nghị và phản ánh trên báo chí.

Ví dụ, khi địa phương tổ chức lấy ý kiến người dân về việc xây dựng một tuyến đường mới, công dân có thể đề xuất bố trí thêm đèn giao thông, vạch qua đường hoặc cây xanh để bảo đảm an toàn và thuận tiện cho người dân.

Hoặc khi nhận thấy tình trạng xả rác gây ô nhiễm môi trường, công dân có thể phản ánh với cơ quan chức năng hoặc gửi ý kiến đến cơ quan báo chí để vấn đề được quan tâm và giải quyết. Những hành động này thể hiện việc công dân chủ động nêu lên suy nghĩ, quan điểm của mình đối với các vấn đề chung của cộng đồng.

Tuy nhiên, quyền tự do ngôn luận và báo chí phải được thực hiện đúng quy định pháp luật. Công dân cần chịu trách nhiệm về ý kiến, thông tin mình đưa ra, tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của người khác, không lợi dụng quyền này để xuyên tạc, vu khống hoặc phát tán thông tin sai sự thật.

Vì vậy, việc đóng góp ý kiến đúng đắn, có căn cứ và có trách nhiệm là một biểu hiện của việc thực hiện quyền tự do ngôn luận; khi được thực hiện thông qua báo chí thì còn thể hiện quyền của công dân trên báo chí. Qua đó, công dân có thể tham gia vào việc trao đổi, phản ánh và kiến nghị về những vấn đề chung của đất nước, xã hội.

Công dân đóng góp ý kiến về những vấn đề chung của đất nước, xã hội là thực hiện quyền tự do ngôn luận, báo chí đúng không? (Hình từ Internet)

Công dân nên làm gì khi phát hiện thông tin sai sự thật trên báo chí hoặc mạng xã hội?

Khi phát hiện thông tin sai sự thật trên báo chí hoặc mạng xã hội, công dân cần bình tĩnh, thận trọng và có trách nhiệm trong cách xử lý. Trước hết, không nên vội vàng tin, bình luận hoặc chia sẻ thông tin khi chưa kiểm chứng, vì việc lan truyền thông tin sai có thể gây hoang mang, ảnh hưởng đến danh dự, uy tín của cá nhân, tổ chức và gây tác động xấu đến xã hội.

Tiếp theo, công dân cần kiểm tra độ chính xác của thông tin bằng cách đối chiếu với các nguồn thông tin chính thức, có độ tin cậy và các nguồn có liên quan trực tiếp đến nội dung được phản ánh, như cơ quan nhà nước, cơ quan báo chí hoặc đơn vị, tổ chức có thẩm quyền. Việc kiểm chứng giúp mỗi người phân biệt thông tin đúng sai và tránh bị dẫn dắt bởi những nội dung xuyên tạc, cắt ghép hoặc không có căn cứ.

Nếu xác định thông tin là sai sự thật, công dân không nên tiếp tục phát tán mà có thể sử dụng chức năng báo cáo trên mạng xã hội hoặc phản ánh đến cơ quan, tổ chức có thẩm quyền để được xem xét, xử lý theo quy định. Trong trường hợp thông tin gây ảnh hưởng nghiêm trọng, cần lưu lại những thông tin, tài liệu cần thiết để phục vụ việc xác minh.

Ví dụ, khi thấy bài đăng cho rằng một trường học sẽ nghỉ học nhưng nhà trường chưa có thông báo chính thức, học sinh và phụ huynh không nên chia sẻ ngay mà cần kiểm tra trang thông tin của trường hoặc hỏi giáo viên.

Như vậy, mỗi công dân cần biết kiểm chứng, không tiếp tay cho tin giả và chủ động phản ánh thông tin sai sự thật. Đây là cách thể hiện trách nhiệm khi thực hiện quyền tự do ngôn luận, báo chí và tiếp cận thông tin.